islom qadriyatlari va ma’rifatining hozirgidagi ahamiyati

PPTX 41 стр. 2,3 МБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1 / 41
9-mavzu. islom qadriyatlari va ma’rifatining hozirgi davrdagi ahamiyati 9-mavzu. islom qadriyatlari va ma’rifatining hozirgi davrdagi ahamiyati 1 9-mavzu. islom qadriyatlari va ma’rifatining hozirgi davrdagi ahamiyati reja: 1.islom dinida ijtimoiy tenglik, adolat, bag`rikenglik va vatanparvarlik gʻoyalarining mohiyati. 2. islom inson huquqlari haqida. shariat muxofazasidagi besh qadriyat: din, hayot, aql, mulk va nasl. 3. islom dini nikoh va oilaviy munosabatlar, er-xotinning huquq va majburiyatlari haqida. islomda ota-onalarga hurmat va farzand tarbiyasidagi mas`uliyat g`oyalari. 4. islom arxitekturasi. makka va madina shaharlaridagi muqaddas qadamjolar va ibodat marosimlari. 5. islom dinining jahon sivilizatsiyasi rivojidagi oʻrni. xxi asrda oʻzbekiston ulamolari tomonidan tinchlik, ilm-maʼrifat va bagʼrikenglikga oid adabiyotlar tahlili. 1.islom dinida ijtimoiy tenglik, adolat, bag`rikenglik va vatanparvarlik gʻoyalarining mohiyati. islom dini g`oyalari va qadriyatlari, unga e’tiqod qiluvchi xalqlar milliy ongning rivojlanishida bir turtki bo`lib asta-sekin ma`naviy ruhiy jihatdan jipslasha borib, yagona maslakdoshlar jamiyati vujudga kela boshladi. zero, bu qadriyatlar va ruhiy bilimlar mohiyatini ezgulik va poklikka da`vat …
2 / 41
rda diniy bilimlar bilan bir qatorda dunyoviy ilmlar ham o`z rivojiga ega bo`ldi. islom dini - arabiston yarim oroli doirasidan chiqib, taraqqiy etgan jahon diniga aylandi. islomning din sifatida shakllanib, rivojlanishi aynan shu davrlarga to`g`ri keladi. albatta, bunga turli mintaqalardagi jarayonlar o`z ta`sirini ko`rsatdi xususan, movarounnahrning islom madaniyati va fanning algebra, astronomiya, falsafa, tarix, hadis, kalom va boshqa sohalariga ko`rsatgan ta`siri juda kattadir. ayniqsa fiqh ilmi sohasida movarounnahrning tutgan o`rni beqiyosdir. insonning chin ma`nodagi insonligi uning imoni, diyonati, mehr-oqibati, pokligi va halolligi, kamtarligi va boshqalar bilan o`lchanadi. bu umumiy tarzda insoniylik tushunchasi bilan ifodalanadi. insoniylik esa faqat imonli insonlardagina bo`ladi. insonning chin ma`nodagi insonligi uning imoni, diyonati, mehr-oqibati, pokligi va halolligi, kamtarligi va boshqalar bilan o`lchanadi. bu umumiy tarzda insoniylik tushunchasi bilan ifodalanadi. insoniylik esa faqat imonli insonlardagina bo`ladi. bu o`rinda hamma kishilar uchun umumiy tarzda tegishli bo`lgan masalalar ustida baholi qudrat fikr yuritamiz. har birimiz imon tushunchasining mohiyatini to`g`ri …
3 / 41
monli odamlarning belgilari quyidagicha tavsiflanadi. ular mo`min, royish, yuvosh, itoatkor, quruq so`zlik (mahmadonalik)dan qochuvchi, poklikka intiluvchi, shartnomalariga rioya etuvchi, itoatga amal qiluvchilardir. hadislarda vatanni sevish, hayoli bo`lish, kamsuxanlik ham imonlilikning ko`rinishi sifatida tasvirlangan. vatanni sevish milliy, ijtimoiy-siyosiy hodisadir. mamlakatimiz aholisining ko‘pchilik qismi e’tiqod qiluvchi islom dini necha-necha asrlar davomida jamiki insonlarni hamjihat bo‘lishga, ezgu maqsad yo‘lida qo‘lni qo‘lga berishga, o‘zaro nizo, urushlar va milliy hamda diniy kamsitishlarga yo‘l qo‘ymaslikka, umumiy uyimiz-kurrai zaminda do‘st-birodar, ahillikda yashashga undab kelmoqda. dinimizdagi totuvlik va bag‘rikenglik tushunchalari qur’oni karim, hadisi sharif hamda ulug‘ ajdodlarimiz asarlarida o‘z isbotini topgan. birinchidan, islomning asosi bo‘lgan qur’oni karimdagi ilk “fotiha” surasida allohni barcha olamlarning parvardigori, deya tafsir etilishi dinimizning tenglik va bag‘rikenglik dini ekanligidan dalolatdir. ushbu surada allohning rahmli va mehribon ekanligi e’tirof e’tiladi; ikkinchidan, islomda qur’ondan keyingi eng muhim manba bo‘lgan hadisi sharifda, islomda eng yaxshi xislatlar ochlarga taom bermoqlik hamda tanigan yo tanimaganga salom bermoqlikdir deyiladi. “assalomu …
4 / 41
allashmang, bir-biringizga teskari bo‘lmang. ey allohning bandalari, hammangiz aka-uka bo‘linglar” dedilar. bundan ko‘rinib turibdiki, jamiki insonlar bir-birini hurmat qilishi, qo‘llab-quvvatlashi va o‘zaro nizolarga bormasliklari lozim. islom inson huquqlari haqida. shariat muxofazasidagi besh qadriyat: din, hayot, aql, mulk va nasl. islomning muqaddas manbalarida insonning taqdiri va hayoti alloh nomi bilan bog‘liq holda ifodalab beriladi. bunda yer yuzidagi barcha insonlarning alloh oldidagi tengligi g'oyasi, har bir insonga alloh tomonidan berilgan ne’matlardan ularning baravar foydalanishi zarurligi g‘oyasi bilan chambarchas bog‘lanib ketganini ko'ramiz. qur’oni karim va hadisi shariflarda insonning alloh va shariatdagi haq-huquqlari inson foydalanishi zarur bo‘lgan alohida huquqlar misolida ko‘rsatib berilgan. masalan, qur’oni karimning “baqara surasi”dagi 220-oyatda yetimlarning haqlari to’g’risida, 223, 228-229, 230-oyatlarida erkak va ayolning nikohga kirishi yoki nikohdan chiqish huquqi, “oli imron surasi”ning 20-oyatida islom diniga e ’tiqod qilish huquqi va insonning boshqa huquqlari shariat talablari asosida bayon qilingan. 256-oyatda islom dinining adolatliligi quyidagicha bayon etiladi: “dinda zo‘rlash yo‘q, zero, to‘g’ri …
5 / 41
ohlar beqarorligi, ajrashishlar soni ortishi, nikohsiz tugʻilishlar koʻpayishi, oilaviy hayot va farzand tarbiyasiga toqatsizlik kabi muammolarga toʻqnash kelyapti. olimlar bunday muammolar millatning maʼnaviy tanazzuliga sabab boʻlishi mumkinligini ilmiy jihatdan asosladi. bu borada abdurauf fitrat: “har bir millatning saodati va izzati shu xalqning ichki intizomi va totuvligiga bogʻliq. tinchlik va totuvlik esa millat oilalarining intizomiga tayanadi, mamlakat va millat ham shuncha kuchli boʻladi. agarda bir mamlakatning aholisi axloqsiz va johillik bilan oilaviy munosabatlarni zaiflashtirib yuborsa va intizomsizlikka yoʻl qoʻysa shunda bu millatning saodati va hayoti shubha ostida qoladi” deb taʼkidlagan. oila borasidagi diniy, ilmiy va falsafiy yondashuvlarni kuzatsak, oila barqarorligida er-xotin munosabatlari asosiy oʻrin tutishini koʻramiz. masalan, islomda nikoh orqali inson va oilani ulugʻlashga, erkak va ayolning huquqlariga, ularning shaʼniga va oilada tinchlikni saqlashga katta eʼtibor qaratilgan: “ayollar (uchun belgilangan huquqlar) oʻz meʼyorida erkaklar (huquqi) bilan tengdir. burhonuddin margʻinoniyning “hidoya” asarida yozilishicha, oila va nikoh masalasida maʼrifiy-tarbiyaviy ahamiyatga ega hukmlardan biri …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 41 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "islom qadriyatlari va ma’rifatining hozirgidagi ahamiyati"

9-mavzu. islom qadriyatlari va ma’rifatining hozirgi davrdagi ahamiyati 9-mavzu. islom qadriyatlari va ma’rifatining hozirgi davrdagi ahamiyati 1 9-mavzu. islom qadriyatlari va ma’rifatining hozirgi davrdagi ahamiyati reja: 1.islom dinida ijtimoiy tenglik, adolat, bag`rikenglik va vatanparvarlik gʻoyalarining mohiyati. 2. islom inson huquqlari haqida. shariat muxofazasidagi besh qadriyat: din, hayot, aql, mulk va nasl. 3. islom dini nikoh va oilaviy munosabatlar, er-xotinning huquq va majburiyatlari haqida. islomda ota-onalarga hurmat va farzand tarbiyasidagi mas`uliyat g`oyalari. 4. islom arxitekturasi. makka va madina shaharlaridagi muqaddas qadamjolar va ibodat marosimlari. 5. islom dinining jahon sivilizatsiyasi rivojidagi oʻrni. xxi asrda oʻzbekiston ulamolari tomonidan tinchlik, ilm-...

Этот файл содержит 41 стр. в формате PPTX (2,3 МБ). Чтобы скачать "islom qadriyatlari va ma’rifatining hozirgidagi ahamiyati", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: islom qadriyatlari va ma’rifati… PPTX 41 стр. Бесплатная загрузка Telegram