mumtoz adabiyotda adabiy turlar va she'r navlari

PPTX 12 стр. 1,1 МБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1 / 12
презентация powerpoint mavzu:mumtoz adabiyotda adabiy turlar va she'r navlari 1. kirish 2.mumtoz adabiyotda adabiy turlar haqida umumiy ma’lumot 3. she’r navlari va ularning turlari 4. mumtoz adabiyotdagi uslub va badiiy san’atlar 5. mumtoz adabiyot namunalarining adabiy merosdagi o‘rni 6. xulosa 7.adabiyotlar . mumtoz adabiyot — bu qadimgi va o‘rta asrlarda yaratilgan, tarixiy, madaniy va adabiy qadriyatlarni o‘zida mujassamlashtirgan, yuqori badiiylikka ega bo‘lgan adabiy asarlar majmuasidir. bu turdagi adabiyot o‘ziga xos badiiy uslub, boy til, falsafiy fikr va chuqur mazmun bilan ajralib turadi. mumtoz adabiyot ko‘pincha o‘z davrining siyosiy, diniy va ijtimoiy muhitini aks ettiradi, shuningdek, insoniyatning umumbashariy qadriyatlarini ulug‘laydi. o‘zbek mumtoz adabiyoti,o‘zbek mumtoz adabiyoti 14–19-asrlarda yashab o‘tgan buyuk shoir va yozuvchilarning ijodi bilan bog‘liq. ushbu adabiyot o‘zining badiiy go‘zalligi, mazmuniy boyligi va falsafiy chuqurligi bilan ajralib turadi. quyida o‘zbek mumtoz adabiyotining asosiy namoyandalari haqida qisqacha ma'lumot berilgan:1. alisher navoiy (1441–1501)o‘zbek mumtoz adabiyotining eng buyuk vakillaridan biri. u o‘zining “xamsa” (beshlik) …
2 / 12
qamrab oladi.uslubi: beqiyos badiiy go‘zallik va nafislik, ramzlar va obrazlar boyligi.mumtoz adabiyotning ahamiyati mumtoz adabiyot bugungi avlod uchun madaniy meros sifatida alohida ahamiyatga ega. u insoniyatning umumbashariy qadriyatlarini o‘rganishda va anglashda muhim manba hisoblanadi. shu bilan birga, mumtoz adabiyot milliy til va adabiy an’analarni boyitib, hozirgi adabiyotning shakllanishiga asos bo‘lgan. mumtoz adabiyotda adabiy turlar va she’r navlari asosan uch asosiy turlarga bo‘linadi: epik, lirik va dramatik janrlar. ushbu janrlarning har biri o‘ziga xos xususiyatlarga ega va turli she’r navlari bilan boyitilgan. adabiy turlar: a) epik janr.epik janr hikoya qiluvchi xarakterga ega bo‘lib, unda voqealar, qahramonlar va ular o‘rtasidagi munosabatlar yoritiladi.misollar:dostonlar: alisher navoiyning “hayrat ul-abror”, “farhod va shirin” kabi asarlari.masnaviylar:muayyan voqeani bayon qilishga mo‘ljallangan, ikki misrali qofiyalangan she’r shakli. b) lirik janr.lirik janrda inson qalbining kechinmalari, tuyg‘ulari va hislari ifodalanadi.misollar:g‘azal: mumtoz she’riyatning eng ko‘p tarqalgan turi. alisher navoiyning ko‘plab g‘azallari misol bo‘la oladi.ruboi: to‘rt misradan iborat, falsafiy va hayotiy mazmunli she’r …
3 / 12
hakli.ko‘pincha inson hayoti, olam va uning sir-sinoatlari haqida fikr yuritiladi. misol: umar xayyom:haqni axtarib diydaning qon qildim,yulduzlarning sirin o‘ylab jon qildim.bo‘lmadi bari sinovdan bir natija,keldim shu xulosaga, puchon qildim. c) qit’a.ikkidan ortiq baytlardan iborat bo‘lgan, lekin matla’siz bo‘lishi mumkin.maxsus bir mavzuni yoritadi. d) masnaviyhar bir baytning ikki misrasi o‘zaro qofiyalangan bo‘ladi.uzoq hikoyalarni bayon qilish uchun ishlatiladi.misol: jaloliddin rumiy masnaviylari. e) tuyuq.mumtoz adabiyotga xos she’r turi bo‘lib, so‘z o‘yinlariga asoslanadi.ko‘pincha bir so‘zning ko‘p ma’nolari bilan o‘ynaladi. mumtoz adabiyotda uslub va badiiy san'atlar muhim o‘rin tutadi. ular asarning ta’sirchanligi, estetik go‘zalligi va mazmunning chuqurligini oshirishda asosiy vosita bo‘lib xizmat qiladi. quyida bu tushunchalarga qisqacha to‘xtalamiz: mumtoz adabiyotdagi uslub uslub yozuvchining o‘ziga xos ifoda vositalarini tanlashda namoyon bo‘ladi. mumtoz adabiyotda uslub bir nechta asosiy ko‘rinishda ifodalanadi: 1. hikmat va pand-nasihat uslubi: bu uslubda asar insoniy qadriyatlar, axloqiy fazilatlar va hayotiy tajribalarni o‘rgatishga qaratilgan. masalan, sa’diy sheroziyning “guliston” va “bo‘ston” asarlarida bu uslub yaqqol …
4 / 12
a): qarama-qarshi mazmun yoki tasvirlar orqali ma’noni kuchaytirish.“zulmat ichra nur topmoq” kabi misralarda ishlatiladi. 2. tashbeh (o‘xshatish): bir narsa boshqa bir narsaga o‘xshatilib tasvirlanadi.“oydek go‘zal yuz”, “kundek yorqin kun”. 3. istiora (metafora): o‘xshashlik asosida bir narsani boshqa narsa nomi bilan atash.“dunyo - bir daryo, hayot - kemadir.” 4. kinoya: so‘zning ochiq ma’nosi bir narsani anglatadi, ammo yashirin ma’nosi boshqa mazmun beradi.“boyning dardi - qimmat ko‘ylakning tugmasi yo‘q.” 5. iqtibos: qur’on oyatlari yoki mashhur iboralardan to‘g‘ridan-to‘g‘ri foydalanish.navoiy g‘azallarida tez-tez uchraydi. 6. tajnis: bir xil yoziladigan, ammo turli ma’nolarga ega bo‘lgan so‘zlar o‘rtasidagi so‘z o‘yinlari.“ko‘ngilning ko‘ngli – ko‘ngilni ko‘ngliga olishdir.” 7. talfif (aralashish): she’rda turli xil tuyg‘ular yoki obrazlarning bir joyga jamlanishi. 8. istidlol: falsafiy yoki mantiqiy dalillash asosida mazmunni tushuntirish.mumtoz adabiyotda uslub va badiiy san’atlar shoir yoki yozuvchining mahoratini namoyon etadi. bu vositalar asarlarni o‘quvchi uchun mazmunan boy, estetik jihatdan go‘zal va uzoq yodda qolarli qiladi. mumtoz adabiyot namunalarining adabiy merosdagi …
5 / 12
nga yorqin misoldir. 3. milliy va umuminsoniy qadriyatlar uyg‘unligi: mumtoz adabiyot nafaqat milliy madaniyatni yuksaltirgan, balki umuminsoniy qadriyatlarni ham keng targ‘ib qilgan. masalan, rumiy asarlarida sevgi va bag‘rikenglik timsoli ko‘rinadi. 4. estetik idealni yaratish: mumtoz adabiyot orqali inson qalbi go‘zallikka, poklikka va ma'naviy barkamollikka intiladi. adabiy merosdagi o‘rni: ilmiy va badiiy manba: mumtoz adabiyot namunalari o‘zining chuqur mazmuni va badiiy yuksakligi bilan keyingi avlod ijodkorlari uchun ilhom manbai bo‘lib xizmat qilgan.tarbiya va madaniyat vositasi: ushbu asarlar yosh avlodni axloqiy tarbiyalashda, ularni o‘z milliy ildizlariga bog‘lashda muhim o‘rin tutadi.dunyo adabiyotiga ta’sir: mumtoz adabiyot nafaqat o‘z hududi, balki dunyo adabiyotiga ham katta ta’sir ko‘rsatgan. masalan, navoiy ijodiyoti fors, hindiston va turkiyada o‘qilib, qadrlangan.mumtoz adabiyotning bugungi kunda ham dolzarbligi shundaki, u ma’naviy qashshoqlikka qarshi kuchli qurol bo‘lib xizmat qiladi. u insoniyatga boqiy qadriyatlarni eslatadi va adolat, sevgi, bag‘rikenglik kabi fazilatlarni targ‘ib etishda davom etadi. xulosa: mumtoz adabiyotda adabiy turlar va she’r navlari zamonning …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 12 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "mumtoz adabiyotda adabiy turlar va she'r navlari"

презентация powerpoint mavzu:mumtoz adabiyotda adabiy turlar va she'r navlari 1. kirish 2.mumtoz adabiyotda adabiy turlar haqida umumiy ma’lumot 3. she’r navlari va ularning turlari 4. mumtoz adabiyotdagi uslub va badiiy san’atlar 5. mumtoz adabiyot namunalarining adabiy merosdagi o‘rni 6. xulosa 7.adabiyotlar . mumtoz adabiyot — bu qadimgi va o‘rta asrlarda yaratilgan, tarixiy, madaniy va adabiy qadriyatlarni o‘zida mujassamlashtirgan, yuqori badiiylikka ega bo‘lgan adabiy asarlar majmuasidir. bu turdagi adabiyot o‘ziga xos badiiy uslub, boy til, falsafiy fikr va chuqur mazmun bilan ajralib turadi. mumtoz adabiyot ko‘pincha o‘z davrining siyosiy, diniy va ijtimoiy muhitini aks ettiradi, shuningdek, insoniyatning umumbashariy qadriyatlarini ulug‘laydi. o‘zbek mumtoz adabiyoti,o‘zbek mumtoz...

Этот файл содержит 12 стр. в формате PPTX (1,1 МБ). Чтобы скачать "mumtoz adabiyotda adabiy turlar va she'r navlari", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: mumtoz adabiyotda adabiy turlar… PPTX 12 стр. Бесплатная загрузка Telegram