yo’l harakatining asosiy tavsiflari

PPTX 19 pages 1.0 MB Free download

19 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 1.0 MB

File type PPTX

Pages 19

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 19

слайд 1 mavzu: yo’l harakatining asosiy tavsiflari mavzu rejasi: 1.transport va piyodalar harakatini tavsiflovchi asosiy ko’rsatkichlar. 2.transport oqimining jadalligi va tarkibining o’zgarishi. 3.transport oqimi tezligining yo’l sharoitiga va harakat miqdoriga nisbatan o’zgarishi. 4.transport oqimining zichligi, yo’lning o’tkazish qobiliyati va yuklanganlik darajasi ko’rsatkichlarini baholash. 5.transport oqimining asosiy grafigi to’g’risida tushuncha. 2.1.transport va piyodalar harakatini tavsiflovchi asosiy ko’rsatkichlar xavfsiz harakatni tashkil etishda transport va piyodalar harakatini tavsiflovchi ko’rsatkichlarini tadqiqot qilish birinchi navbatdagi vazifa hisoblanadi. quyida ular to’g’risidagi asosiy tushunchalarga to’xtalib o’tamiz. harakat miqdori (jadalligi) – yo’lning biron-bir ko’ndalang kesimidan vaqt birligi ichida o’tgan transport vositalarining soni (avt/sut yoki avt/soat) – bu ko’rsatkich kuzatish va avtomatik usullar bilan o’lchanishi mumkin. kuzatish (vizual ham deyiladi) – usulida harakat miqdori yo’lning ko’rsatilgan bo’lagida bir yoki bir necha soat davomida hisobchilar yordamida maxsus tayyorlangan blankaga transport vositalarining o’tishini belgilash orqali aniqlanadi. bu usuldan foydalanilganda soha me’yoriy ko’rsatmalariga amal qilinishi maqsadga muvofiq bo’ladi. ko’pchilik davlatlarda, shuningdek o’zbekistonda …

2 / 19

ansport vositalarining tezligini alohida va umuman o’zgarishini ko’rsatuvchi ko’rsatkich, o’lchov birligi m/s va km/soat. maqsad va vazifalariga qarab tezlik quyidagi turlarga bo’linadi: hisobiy tezlik – yakka avtomobillarning (xavfsizlik va ustivorlik sharti bo’yicha) ob-havoning muhim sharoitida, avtomobil shinasining yo’l qatnov qismi yuzasi bilan me’yoriy tishlashish holatida, yo’lning eng noqulay ruxsat etilgan elementlariga ega bo’laklarida mumkin bo’lgan eng katta tezlikdagi harakatiga aytiladi. oniy tezlik – aniq kichik masofadagi real yo’l sharoitidagi haqiqiy tezlik. u yakka avtomobillarning yoki transport oqimining u yoki bu belgilangan qisqa masofadagi (odatda masofa 50, 100, 150, 200 metr belgilanadi) tezligini bildiradi. bu tezlikdan ma’lum yo’l bo’laklarida harakatni tashkil qilishda keng ko’lamda foydalaniladi. aloqa tezligi – ma’lum marshrutdagi ushlanib qolishlar (bir sathli chorrahalar, temir yo’l kesishmalari, qoplamaning notekis bo’laklari mavjudligidan hamda transport oqimidagi avtomobillarning o’zaro ta’siri natijasida) hisobiy aniqlanadigan tezlik. bu tezlik harakatlanuvchi laboratoriya yordamida bir necha marotaba real marshrut uzunasi bo’yicha harakat tezligini o’lchash orqali topiladi. aloqa tezligi …

3 / 19

gi ko’rsatkich bu transport oqimining zichligi – transport vositalarining 1 km uzunlikdagi bitta harakat bo’lagiga joylashgan soni bilan o’lchanadi (q-km/soat). bu ko’rsatkich harakat tarkibiga, uning tezligiga va yo’l sharoitiga nisbatan o’zgaradi. harakatning ushlanishi – yo’l uchastkasida hisobiy tezlikka nisbatan transport vositalari tezligining pasayishi tushuniladi, uni m/s yoki km/soatda, shuningdek, sekund miqdorida ham aniqlash mumkin. piyodalar harakatini tavsiflovchi ko’rsatkichlar ham asosan harakat miqdori, tezlik va zichlik orqali belgilanadi va fizik jihatdan avval keltirilgan birliklarda o’lchanadi. piyodalarning harakat tezligi – piyodalarning yoshiga, ruhiy holatiga, harakatlanish maqsadiga, qatnov zichligiga bog’liq bo’lib, o’rtacha 1,8-5,7 km/soat tashkil etadi. minimal tezlik 0,7-0,8 km/soat bilan asosan yosh bolalik ayollar va qariyalar harakatlansa, maksimal tezlik 10 km/soat bilan esa yoshlar harakatlanadi. piyodalar harakatiga ob-havo sharoiti katta ta’sir ko’rsatadi va yaxshi sharoitda yuqori tezlikda harakatlanish kuzatiladi. shuningdek, piyodalar harakat tezligi o’rtacha qiymatdan ertalabki soatlarda 25-30% ga ko’proq va aksincha kechki vaqtlarda 15-20% pastroq bo’ladi. piyodalarning harakat zichligi – bir …

4 / 19

qdorining yildan-yilga oshib borishi asosiy sabab qo’shni respublikalar va xorij bilan transport aloqalari shu yo’l orqali amalga oshirilishidir. aksincha harakat miqdorining pasayishi iqtisodiy-ijtimoiy aloqalarining cheklanishi yoki katta hajmdagi sanoat texnologiyasi va qurilish ishlarining yakunlanishi oqibatida yuzaga keladi. harakat miqdorining yil davomida oylar bo’yicha o’zgarishi avtomobil yo’lining xalq xo’jaligidagi ahamiyatiga qarab turlicha bo’ladi, bu o’zgarish shahar ko’chalarida bir muncha tekis bo’lsa, shahar tashqarisidagi avtomobil yo’llarida kuz yoki yoz oylarida eng katta harakat miqdori kuzatiladi. umuman o’zbekiston respublikasi hududidan o’tgan umum foydalanuvdagi avtomobil yo’llarining asosiy qismi uchun harakat miqdorining yuqori ko’rsatkichlari yalpi qishloq xo’jalik mahsulotlarini yig’im-terim davri avgust, sentyabr va oktyabr oylariga, dam olish zonalari bilan bog’laydigan avtomobil yo’llarida esa yoz oylariga to’g’ri keladi. avtomobil yo’llaridagi harakat miqdorining sutka davomida o’zgarishi ko’pincha harakat yo’nalishiga, hafta kunlariga va yo’lning ahamiyatiga bog’liq bo’lib, asosan sutka davomida ikki marta (ertalab va kechki) ko’tarilish kuzatiladi. bunday soatlardagi harakat miqdorini “tig’iz” deyilib, bu vaqtlarda harakatni to’g’ri tashkil …

5 / 19

avtopoezdlar, turli qishloq xo’jalik mashinalari va traktorlar qatnovi shahar ko’cha va yo’llariga nisbatan ko’p miqdorda uchraydi (2.5-rasm). shuningdek, yo’l va ko’chalarda sutkaning tonggi va kechki vaqtlarida yengil avtomobillar oqimi ko’p bo’ladi 2.3.transport oqimi tezligining yo’l sharoitiga va harakat miqdoriga nisbatan o’zgarishi harakat tezligi yo’l harakatining asosiy ko’rsatkichi bo’lib, u yo’lda harakatlanishning asosiy maqsadi shaklida namoyon bo’ladi. yo’lda eng ob’ektiv ko’rsatkich sifatida harakat tezligining butun marshrut bo’ylab o’zgarishini ko’rsatuvchi grafik hisoblanadi. lekin bunday tezlikning o’zgarish egri grafigini chizish marshrut bo’ylab laboratoriya avtomobili yordamida amalga oshirilishi lozim. bu esa amalda ma’lum qiyinchiliklar tug’diradi va ko’pchilik hollarda uni bajarib bo’lmaydi. shuning uchun harakatni tashkil qilishda yo’lning xarakterli bo’laklarida transport vositalarining oniy tezligini o’lchash orqali xulosa qilishga amaliyotda ko’nikma hosil qilingan. transport vositalarining va oqimining harakat tezligi “a-h-y-p-m” tizimiga ko’p jihatdan bog’liq bo’lib, tezlikni tanlash ikkita mezon orqali amalga oshiriladi: 1) eng kam vaqt sarflash; 2) harakat xavfsizligini ta’minlash. bunda albatta haydovchining mahorati, ish …

Want to read more?

Download all 19 pages for free via Telegram.

Download full file

About "yo’l harakatining asosiy tavsiflari"

слайд 1 mavzu: yo’l harakatining asosiy tavsiflari mavzu rejasi: 1.transport va piyodalar harakatini tavsiflovchi asosiy ko’rsatkichlar. 2.transport oqimining jadalligi va tarkibining o’zgarishi. 3.transport oqimi tezligining yo’l sharoitiga va harakat miqdoriga nisbatan o’zgarishi. 4.transport oqimining zichligi, yo’lning o’tkazish qobiliyati va yuklanganlik darajasi ko’rsatkichlarini baholash. 5.transport oqimining asosiy grafigi to’g’risida tushuncha. 2.1.transport va piyodalar harakatini tavsiflovchi asosiy ko’rsatkichlar xavfsiz harakatni tashkil etishda transport va piyodalar harakatini tavsiflovchi ko’rsatkichlarini tadqiqot qilish birinchi navbatdagi vazifa hisoblanadi. quyida ular to’g’risidagi asosiy tushunchalarga to’xtalib o’tamiz. harakat miqdori (jadalligi) – yo’lning biron-b...

This file contains 19 pages in PPTX format (1.0 MB). To download "yo’l harakatining asosiy tavsiflari", click the Telegram button on the left.

Tags: yo’l harakatining asosiy tavsif… PPTX 19 pages Free download Telegram