yer resurslarini baholash usullari

DOC 77.5 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1404125798_50900.doc baholash usullari r e j a : 1. yer resurslarini baholash 2. iqlimiy resurslarni baholash 3. rekreatsiya resurslarini baholash geografik baholash usullari tabiiy sharoit yoki landshaftlarni foydalanish maqsadlarida baholash — geografik baholash deb ataladi. masalan, dehqonchilik, chorvachilik, sanoat, transport, rekreatsiya, suv xo'jaligi va boshqa maqsadlarda baholash amalga oshirilishi mumkin. geografik baholash quyidagi bosqichlardan iborat: a) baholash ishlarining maqsad va vazifalarini aniqlash (masalan, daryo vodiysining ma'lum bir qismini suv ombori qurish maqsadida baholash); b) baholash uchun zarur bo'lgan ko'rsatkichlar yoki ma'lumotlar ro'yxatini tuzish; s) o'rganilayotgan hudud daryo vodiysining hozirgi va kelajakdagi holatini belgilaydigan ko'rsatkichlar yoki xossalarni o'rganish va o'lchash (vodiyning geologik tuzilishi, uzunligi, kengligi, balandligi, yonbag'irlar qiyaligi, suvning sarfi, loyqaligi, me'yori va h.k.); d) olingan ma'lumotlar va ko'rsatkichlarni bir-biriga taqqoslash asosida bar bir komponent bo'yicha alohida baholashni amalga oshirish (relef, geologik tuzilish, suv o'lchamlari va h.k. haqida); e) alohida baholashlar asosida umumiy baholashni amalga oshirish (suv omborini mazkur joyda qurish …

niqlashda asosiy mezon bo'lib xizmat qiladi. masalan, arpaning pishib yetilishi uchun quyidagi haroratlar yig'indisi bo'lishi shart. vegetatsiya davrida havo haroratining +10 °c dan yuqori yig'indisi 1000° gacha bo'lishi eng tezpishar arpa navining yetilishi uchun yetarli emas, mazkur arpa navi 1000—1400° da pishadi, 1400-1800° da esa o'rta pishar, 1800° dan oshganda esa eng kechki navlar yetiladi. ko'rsatilgan ushbu miqdor ko'rsatkichlari baholashning ma'lum bonitetli darajalari hisoblanadi. yer resurslarini baholashyer resurslari xo'jalik jihatdan juda ko'p maqsadlarda baholanadi. ayniqsa, yer resurslarini dehqonchilik maqsadlarida baholash keng tarqalgan.dehqonchilikni amalga oshirish asosan relef, agroiqlimiy re-surslar, tuproq sharoiti, yer osti suvlarining joylashishi va xossala-rining qulayligi, suvning mavjudligi va boshqa omillar bilan belgilanadi.dehqonchilik uchun yaroqli yerlarni o'zlashtirish va ulardan foydalanishning murakkablik darajalari landshaftlarning xususiyatlariga qarab turlicha bo'ladi. yuqorida ko'rsatilgan omillarning tahlili asosida o'zbekiston tabiiy-hududiy komplekslari murakkablik darajasiga ko'ra to'rt guruhga bo'linadi: oddiy, o'rtacha murakkab, murakkab va juda murakkab tabiiy komplekslaroddiy tabiiy komplekslarga tog' oldi prolyuvial va daryo vodiyla-rining yuqori …

arning o'rta qismlari va allyuvial terrasalar kiradi. yer osti suvlarining gorizontal harakati yaxshi emas, sug'orish davomida ularning sathi ko'tariladi va tuproqda tuz to'plana boshlaydi. buning oldini olish uchun gorizontal va tik zovurlar qurishni ko'zda tutmoq lozim.juda murakkab tabiiy komplekslarga deltalarning etak qismlari, prolyuvial tekisliklarning quyi yoki chekka joylari, adirlar, plato va balandliklar kiradi. yer osti suvlarining gorizontal harakati ta'min-lanmagan, ularning sathi sug'orish paytida tezda ko'tarilib ketadi. buning oldini olish maqsadida zich zovurlar tarmog'ini qurish, yerni sifatli qilib yuvish va tekislash, shamol eroziyasiga qarshi ihota daraxtzorlarini vujudga keltirish lozim. suv shimilishining oldini olish uchun tomchilatib, yomg'irlatib va tuproq ostidan sug'orish usullarini qo'llash zarur. о‘zbekistonning chо‘l va chalachо‘l mintaqalarida sug‘oriladigan yaroqli yerlar tabiat komplekslarining murakkablik darajalarini aniqlovchi mezonlar tk lari va melioratsiya murakkabligi relyef yotqiziqlarning tarkibi tuproqlar grunt suvlari yerlarning meliorativ holati turi yuzasining xususiyatlari nomi shо‘rlanishga berilganligi eroziyaga berilganligi chuqurligi, m minerallashuv darajasi, har l da g 1 2 3 4 …

lari, quyi terrasalar qiya qumoq, yotqiziqlari qum qatlamchalari bilan aralash holda uchraydi sur-bо‘z, qumli chо‘l, taqirli turli darajada shamol eroziyasiga berilgan 5-10 5-10 va 10-30 barqaror emas juda murakkab (katta hajmda maxsus tadbirlar kompleksi zarur) konus yoyilmalari va daryo deltalarining etak qismlari, qirlar, adirlar, platolar yassi qiya, tо‘lqinsimon botiq og‘ir mexanik tarkibi yotqiziqlar (gil, og‘ir chumloq) shag‘al aralash qumloq (jipslashgan) sur-bо‘z, taqir о‘tloq, taqirli, shо‘rhok yotqiziqlar tarkibida tuz va gips mavjud shamol eroziyasiga turli darajada berilgan 3-5, 10-20 va undan pastda 10-30 va undan kо‘p juda barqaror iqlimiy resurslarni baholash iqlim resurslarining miqdor ko'rsatkichlari ko'p jihatdan qishloq xo'jalik ekinlarining turini va hosildorligini belgilab beradi. har qanday ekinlarning pishib yetilishi uchun ma'lum miqdorda issiqlik zarur bo'ladi. shuning uchun ham mamlakatimiz iqlimiy resurslarini qishloq xo'jaligi nuqtayi nazaridan baholash muhim amaliy ahamiyatga ega. vegetatsiya davrida kerakli miqdorda issiqlik mavjud bo'lsagina ekinlar urug'i unib chiqadi, rivojlanadi va pishib yetiladi. ekinlarning urug'i unib chiqishi, ko'p …

aryo deltasining janubiy qismlari, xorazm vohasi, qizilqumning shimoliy qismiga to'g'ri keladi. mazkur mintaqada paxtaning ertapishar navlari to'liq pishib yetiladi.jazirama mintaqada haroratlar yig'indisi 4500° dan 5000° gacha yetadi. ushbu mintaqaga qizilqumning katta qismi, zarafshon vodiysining quyi qismi, mirzacho'l, farg'ona vodiysi kiradi. mazkur rnintaqada paxtaning o'rtapishar navlarini ekish mumkin.juda jazirama mintaqada haroratlar yig'indisi 5000° dan yuqori bo'ladi. qashqadaryo, surxondaryo viloyatlarining janubiy qismlari shu mintaqada joylashgan. ushbu mintaqada ingichka tolali paxta yetishtiriladi.sizga ma'lumki, o'zbekistonning sharqiy va janubi sharqiy qismlari asosan tog'lardan iborat. tog'larda balandlikka ko'tarilgan sayin havo harorati pasayib boradi, natijada musbat haroratlar yig'indisi kamayib, yetishtiriladigan ekin turlari ham o'zgarib boradi.tog'larda quyidagi issiqlik mintaqalari ajratiladi: iliq mintaqa, salqin mintaqa, juda salqin mintaqa. iliq mintaqada haroratlar yig'indisi 3000-4000° atrofida va o'rtacha balandlikdagi tog'larni o'z ichiga oladi. ushbu mintaqada lalmikor yerlarda don yetishtirish hamda sug'orma uzumchilikni rivojlantirish mumkin, paxta yetilmaydi.salqin mintaqada musbat haroratlar yig'indisi 3000° dan kam. o'rtacha balandlikdagi tog'larni o'z ichiga oladi. mazkur mintaqadan …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "yer resurslarini baholash usullari"

1404125798_50900.doc baholash usullari r e j a : 1. yer resurslarini baholash 2. iqlimiy resurslarni baholash 3. rekreatsiya resurslarini baholash geografik baholash usullari tabiiy sharoit yoki landshaftlarni foydalanish maqsadlarida baholash — geografik baholash deb ataladi. masalan, dehqonchilik, chorvachilik, sanoat, transport, rekreatsiya, suv xo'jaligi va boshqa maqsadlarda baholash amalga oshirilishi mumkin. geografik baholash quyidagi bosqichlardan iborat: a) baholash ishlarining maqsad va vazifalarini aniqlash (masalan, daryo vodiysining ma'lum bir qismini suv ombori qurish maqsadida baholash); b) baholash uchun zarur bo'lgan ko'rsatkichlar yoki ma'lumotlar ro'yxatini tuzish; s) o'rganilayotgan hudud daryo vodiysining hozirgi va kelajakdagi holatini belgilaydigan ko'rsatkichlar y...

DOC format, 77.5 KB. To download "yer resurslarini baholash usullari", click the Telegram button on the left.

Tags: yer resurslarini baholash usull… DOC Free download Telegram