raqobat va monopoliya

PPTX 33 стр. 2,9 МБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1 / 33
слайд 1 5-mavzu. raqobat va monopoliya. narxning mohiyati va shakllanish. 1 raqobatning mohiyati, shakllari va usullari 2 monopoliyalarning iqtisodiy asoslari va ularning turlari 3 o‘zbekistonda raqobatchilik muhitining vujudga kelishi va monopoliyaga qarshi qonunchilik reja: 1. raqobatning mohiyati, shakllari va usullari raqobat – bozor sub’ektlari iqtisodiy manfaatlarining to‘qnashuvidan iborat bo‘lib, ular o‘rtasidagi yuqori foyda va ko‘proq naflilikka ega bo‘lish uchun kurashni anglatadi. raqobat ishtirokchilarining asosiy maqsadlari iste’molchi va xaridorlar o‘rtasida рақобат ko‘proq naflilikka erishish asosiy maqsadlari ишлаб чиқарувчи ва сотувчилар ўртасида ko‘proq foyda olish hozirgi bozor iqtisodiyotida raqobatning quyidagi asosiy vazifalarini ajratib ko‘rsatish mumkin: 1 tartibga solish vazifasi; 2 resurslarni joylashtirish vazifasi; 3 innovatsion vazifa; 4 moslashtirish vazifasi; 5 taqsimlash vazifasi; 6 nazorat qilish vazifasi. raqobatning turlari ishlab chiqarish va ega bo‘lish, qo‘shimcha korxonalari o‘rtasida tarmoq ichidagiraqobat tovar sotishning qulayroq sharoitiga foyda olish uchun bir tarmoq boradi. tarmoq ichidagi raqobat tarmoqlararo raqobat tarmoqlararo raqobat turli tarmoqlar korxonalari o‘rtasida eng yuqori foyda …
2 / 33
tib o‘tish maqsadga muvofiq hisoblanadi 1 bellashuv, majburiy safarbarlikni tan qalbaki olmaydi 2 boqimandalik, befarqlik, yuzakichilik, ko‘zbo‘yamachilik kabi salbiy holatlarga barham beradi; 3 qarindosh-urug‘chilikni, oshna-og‘aynigarchilikni, tanish-bilishlikni, ma’muriy-buyruqbozlikni tan olmaydi narx vositasida raqobatlashuvda kurashning asosiy usuli bo‘lib ishlab chiqaruvchilarning o‘z tovarlari narxini boshqa ishlab chiqaruvchilarning shunday mahsulotlari narxiga nisbatan pasaytirishi hisoblanadi.. narx vositasida raqobatlashish usullaridan biri – demping narxlarni qo‘llashdir. narxsiz raqobat raqobat kurashining asosiy omili tovarlarning narxi emas, balki uning sifati, servis xizmat ko‘rsatish, ishlab chiqaruvchi firmaning obro‘- e’tibori hisoblanadi. narxsiz raqobat usullari ichida marketing muhim ahamiyatga ega bo‘lib, u mahsulot ishlab chiqarish va sotish jarayonini talabga moslashtiruvchi tadbirlar tizimidan iborat. bozor iqtisodiyoti sharoitida talabni yaxshi o‘rgangan va iste’molchilar ehtiyojlarini to‘laroq qondira oladigan korxonalar har doim raqobat kurashida yutib chiqadi. 2. monopoliyalarning iqtisodiy asoslari va ularning turlari davlat, korxonalar, tashkilotlar, sotuvchilarning qandaydir xo‘jalik faoliyatini amalga oshirishdagi mutlaq huquqi» sifatida qaralsa, ba’zi o‘rinlarda uni «faoliyatning u yoki bu sohasida shaxs yoki …
3 / 33
borib taqaladi. – bu qo‘shimcha qiymatning bir qismini jamg‘arish (kapitallashtirish) natijasida kapital hajmining oshishidir kapitalning to‘planishi kapitalning markazlashuvi – bu bir kapital tomonidan boshqa birining qo‘shib olinishi yoki bir qancha mustaqil kapitallarning aksiyadorlik jamiyati shaklida ixtiyoriy birlashishi orqali kapital hajmining o‘sishidir. doirasidagi korxona va firmalarning yiriklashuvidir. u erkin raqobat davri, shuningdek , xx asrning boshlarida ishlab asosiy shakli sifatida. chiqarish maydonga to‘planishining tushgan edi ishlab chiqarishning gorizontal to‘planishi – bu milliy iqtisodiyotning ma’lum tarmog‘i ishlab chiqarishning vertikal to‘planishi – bu milliy iqtisodiyotdagi bir necha o‘zaro bog‘liq tarmoqlarda mahsulot ishlab chiqarishning to‘planishidir. u ilmiy-texnika inqilobi sharoitlarida keng rivojlandi. monopoliyalarning turlarini bir necha mezonlarga ko‘ra ajratish mumkin. oligopoliya – tarmoqdagi bir necha yirik ishlab chiqaruvchi yoki sotuvchining narx va ishlab chiqarish hajmini belgilashdagi hukmronlik holati hisoblanadi. monopsoniya – tarmoqdagi ishlab chiqaruvchi yoki sotuvchilar soni juda ko‘p bo‘lib, ular tovar yoki xizmatlarining yagona iste’molchisi yoki xaridori mavjud bo‘lgan sharoitdagi yakkahukmronlik holati hisoblanadi bozorni …
4 / 33
йда олиш мақсадида ташкил этилувчи бирлашмаларнинг шартли (табиий монополиялардан ажратиб туриш учун) номи. уларга қуйидагилар киради: картель, синдикат, концерн, консорциум, трест монополиянинг ижобий томони асосан қуйидаги иккита жиҳат орқали намоён бўлади. у маълум тармоқларда нисбатан самарали амал қилади ва харажатларнинг тежалишига олиб келади. биринчидан иккинчидан, монополист бўлмаган, майда, рақобатлашувчи соҳа корхоналарига нисбатан монополистик корхоналарда ишлаб чиқаришга илмий-техника тараққиёти ютуқларини жорий этиш учун кўпроқ рағбат ва имконият мавжуд бўлади. чунки, унча йирик бўлмаган рақобатлашувчи корхоналарнинг одатда молиявий жиҳатдан имкониятлари чекланган бўлиб, улар ишлаб чиқаришга янгиликларни татбиқ этиш орқали келгусидаги даромадларни оширишдан кўра, кўпроқ жорий даромадга эътибор қаратадилар. бундан ташқари, янги ғоялар рақиблар томонидан жуда тез ўзлаштириб олинади ва, бунинг оқибатида, бу ғояларни амалга ошириш харажатларини бир томон қилгани ҳолда, унинг самарасидан барча фойдаланади. монополиянинг салбий томони сифатида қуйидаги жихатларни кўрсатиш мумкин: 1 ресурсларнинг оқилона тақсимланмаслиги. 2 3 4 даромадлардаги тенгсизликнинг кучайиши. иқтисодий турғунлик ва фан-техника тараққиётининг секинлашуви. иқтисодиётда демократик ҳаракатларнинг тўсиб …
5 / 33
камситишлар ва бошқаларни тақиқлайди. 3. ўзбекистонда рақобатчилик муҳитининг вужудга келиши ва монополияга қарши қонунчилик ўзбекистонда рақобатчилик муҳитини вужудга келтиришнинг асосий йўли, бу рақобатни инкор қилувчи давлат монополиясидан нодавлат, турли хўжалик шаклларининг мавжудлигига асосланган ва иложи борича эркин рақобатни тақозо этувчи бозор тизимига ўтишдир. бу ерда рақобатчилик муносабатларини шакллантириш, аввало, мустақил эркин товар ишлаб чиқарувчиларнинг пайдо бўлишини тақозо қилади, чунки рақобатнинг асосий шарти алоҳидалашган, мулкий масъулият асосида ўз манфаатига эга бўлган ва тадбиркорлик таҳликасини зиммасига олувчи эркин хўжалик субъектларининг мавжудлиги, уларнинг бозор орқали алоқа қилишидир. ўзбекистон республикасини янада ривожлантириш бўйича ҳаракатлар стратегияси. ўзбекистон республикасини янада ривожлантириш бўйича ҳаракатлар стратегиясида таркибий ўзгартиришларни чуқурлаштириш, миллий иқтисодиётнинг етакчи тармоқларини модернизация ва диверсификация қилиш ҳисобига унинг рақобатбардошлигини ошириш борасида, иқтисодиёт тармоқлари учун муҳитни шакллантириш ҳамда самарали рақобатбардош маҳсулот ва хизматлар бозорида монополияни босқичма-босқич камайтириш чоралари белгиланган. ўзбекистонда самарали рақобат муҳитини яратиш учун қуйидагилар бўйича чора-тадбирларнинг амалга оширилиши тақозо этилади: 1 иқтисодиётда давлат монополизмининг ҳар қандай …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 33 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "raqobat va monopoliya"

слайд 1 5-mavzu. raqobat va monopoliya. narxning mohiyati va shakllanish. 1 raqobatning mohiyati, shakllari va usullari 2 monopoliyalarning iqtisodiy asoslari va ularning turlari 3 o‘zbekistonda raqobatchilik muhitining vujudga kelishi va monopoliyaga qarshi qonunchilik reja: 1. raqobatning mohiyati, shakllari va usullari raqobat – bozor sub’ektlari iqtisodiy manfaatlarining to‘qnashuvidan iborat bo‘lib, ular o‘rtasidagi yuqori foyda va ko‘proq naflilikka ega bo‘lish uchun kurashni anglatadi. raqobat ishtirokchilarining asosiy maqsadlari iste’molchi va xaridorlar o‘rtasida рақобат ko‘proq naflilikka erishish asosiy maqsadlari ишлаб чиқарувчи ва сотувчилар ўртасида ko‘proq foyda olish hozirgi bozor iqtisodiyotida raqobatning quyidagi asosiy vazifalarini ajratib ko‘rsatish mumkin: 1 tartibga...

Этот файл содержит 33 стр. в формате PPTX (2,9 МБ). Чтобы скачать "raqobat va monopoliya", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: raqobat va monopoliya PPTX 33 стр. Бесплатная загрузка Telegram