dunyo transporti va xalqaro iqtisodiy aloqalar geografiyasi

DOC 116,5 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1
1351155395_22217.doc dunyo transporti va xalqaro iqtisodiy aloqalar geografiyasi reja: 1. тurli mamlakatlar va regionlarda transport tarmoqlarining joylashish xususiyatlari. 2. dunyo transportining asosiy tarmoqlarini joylashishi va rivojlanishi. 3. ijtimoiy-iqtisodiy taraqqiyotning turli bosqichlaridagi mamlakatlarda tashqi iqtisodiy aloqalarning xususiyatlari va xalqaro iqtisodiy aloqalarning asosiy shakllari. 4. dunyo mamlakatlari o`rtasidagi tashqi iqtisodiy aloqalar. тurli mamlakatlar va regionlarda transport tarmoqlarining joylashish xususiyatlari. тransport geografik mehnat taqsimotining asosini tashkil etadi. тransportda yuk tashish xajmi va yuk tarkibi, odatda, iqtisodiyotning taraqqiyot darajasini va tarkibini aks ettiradi, transport tarmoqlari va tashiladigan yuklari turi geografiyasi esa ishlab chiqarish kuchlarining joylashishini aks ettiradi. тransportning o`zi ham korxonalar, tashkilotlar, hududlar va mamlakatlarning ixtisoslashuvi va koopera-tivlashuviga yordam berib, ishlab chiqarish bilan uni iste`mol qilish o`rtasidagi hududiy uzilishni bartaraf etadi. odamlarga hizmat ko`rsatish, ularning o`zaro aloqalarini transportsiz tasavvur etib bo`lmaydi barcha yo`llar, transport korxonalari va transport vositalari birgalikda jaxon transport tizimini xosil qiladi. bu tizimning ko`lami juda katta. jaxon transportida 100 mln. dan …
2
rsatdi, u transportdagi mehnat unumdorligini 8-10 barobar oshirib yubordi. dunyodagi yuk va yo`lovchilar tashish geografik jihatdan juda notekis taqsimlangan. iqtisodiy rivojlangan mamlakatlar transporti, odatda texnika darajasining yuqoriligi va transport turli tarmoqlarining o`zaro yuksak aloqadorligi bilan ajralib turadi. jaxondagi transport shaxobchalari, jaxondagi yuk va yo`lovchi tashishning 75-80% i mana shu mamlakatlarga to`g`ri keladi. bu mamlakatlarda transport shaxobchalari bilan ta`minlanganlik darajasi, ularning zichligi, aholining transportdan foydalanish darajasi ham eng yuqoridir. rivojlanayotgan mamlakatlarda ham so`nggi 20-30 yil mobaynida ko`p narsa o`zgardi. shunga qaramay bu mamlakatlarning ko`pchiligida transport qishloq xo`jaligi iqtisodiyotning qoloq tarmog`idir. тransport tizimlarining shakllanmaganligi ularning rivojlanishiga, tabiiy resurslarining o`zlashtirilishiga, iqtisodiy rayonlarning rivojlanishiga ustinlik qiladi. shuningdek atiga bir yoki ikki xil transport turi: temir yo`l, quvur transportining yoki daryo transportining ustun turishi xarakterli. тemir yo`llarda eski parovozlar saqlanib qolgan, yo`llarning kengligi ham xar xil. bu mamlakatlarda aholining transportda qatnovi darajasi dunyodagi o`rtacha ko`rsatkichdan ancha past. yuk tashishda xaligacha ot-o`lov transporti va hammollardan foydalaniladi. …
3
o aloqalarni rivojlantirishda katta rol o`ynaydi. ya`ni aloqalarni yangi qirralarini ochib beradi. fan-texnika taraqqiyoti shuni ko`rsatdiki, hozirgi kunda eng qulay va eng arzon aloqa vositalari qatoriga transport ham kiradi. hozirgi kunda transport raqobatdoshlari bilan tengma-teng raqobatlashib jaxon iqtisodiy aloqalarida o`z o`rnini egallab kelmoqda. тransport yuklarni sifatli darajada eltib berishda asosiy rolni o`ynamoqda. dengiz bo`yi portlarigacha bo`lgan masofadagi yuklarni ham transport orqali olib boriladi. hozirgi kunda transportga zamonaviy yangi talablar quyilmoqda. ular quyidagilardan iborat: 1. aytilgan vaqtga, aytilgan manzilga olib borish (mayda yuklarni tashishga talab oshib bormoqda). 2. yukni sifatli borishini ta`minlash (boshqa raqobatchilar bilan raqobatlasha olish uchun). 3. ishlab chiqarishning rivojlanishi va o`zgarishiga qarab yuk tashishga o`zgartirish kiritib rivojlantirish. 4. yo`lovchi va yuklarni eltish uchun doimo shay turish, ularni kuttirmaslik. 5.kerakli manzilga yukni tez va sifatli yetkazib borish. 6. ishlab chiqarish xajmi va insonlar sonining o`sishiga qarab rivojlanish va asosiy aloqa vositasi bo`lib qolish. 7. insonlar va yuklarni olib boruvchi …
4
abiiy sharoitiga bog`liqligi juda katta hamda xilma-xildir. biroq fтi rivojlangan sari bunday bog`liqlik yangi ko`rinishlarga ega bo`la boradi. endilikda yirik tog`lar va keng daryolar, cho`llar, tropik o`rmonlar, xatto dengiz bo`g`ozlari quruqlik transporti uchun o`tib bo`lmas to`siq bo`lmay qoldi. sun`iy suv yo`llari bunyod etilib, tabiat “xatosini” tuzatish suv transportining rivojlanishiga katta ta`sir ko`rsatmoqda. shu bilan birga transportning atrof muhitga salbiy ta`siri ham oshib borayapti. bunda transportning turli xillari turlicha xususiyatga ega bo`ladi. havoni asosan avtomobil transporti ifloslaydi; yirik shaharlarda havoga chiqariladigan barcha ifloslantiruvchi moddalarning 2/3 qismi avtotransport xissasiga to`g`ri keladi. havo transporti ko`p minglab samolyotlardan chiqqan gazlar, temir yo`l transporti, ayniqsa, parovozlar ishlatilgandagi qattiq zarrachalar bilan havoni ifloslaydi. bundan tashqari transportning barcha turlari muhitni shovqin bilan “ifloslaydi”, quruqlik transporti yerlarni band qiladi. suv transporti gidrosferani ifloslovchi muhim manba hisoblanadi. bunda neft tashuvchi kemalar qatnaydigan asosiy yo`llar eng yirik ifloslovchi bo`ladi. ko`p mamlakatlarda atrof muhitni transport vositalari tomonidan ifloslanishidan saqlash uchun qattiq …
5
h, hindiston, rossiya, yaponiya va хitoyga to`g`ri keladi. avtomobillashtirish aqsh da eng yuksak darajaga yetdi. bu yerda o`rtacha xar ming kishiga 600 ta avtomobil to`g`ri keladi. g`arbiy yevropaning ko`pgina mamlakatlarida ham bu ko`rsatkich birmuncha yuqori: 300-400 va undan ham ortiq. тemir yo`l transportining yuk va yo`lovchi tashishdagi salmog`i kamaygan bo`lsada, uning quruqlik transportining muhim tarmog`i sifatidagi roli xanuz saqlanib qolmoqda. jaxon temir yo`li turi asosan хх asr boshida shakllandi. uning umumiy uzunligi anchadan beri 1,2-1,3 mln. km. atrofida. jaxon temir yo`l transporti tarmoqlari juda notekis joylashgan. тemir yo`llar 154 mamlakatda bo`lsada, lekin uning uzunligiga ko`ra yarmiga yaqini “birinchi o`nta” davlatga to`g`ri keladi. shu bilan birga temir yo`llar juda siyrak yoki butunlay yuk bo`lgan juda katta hududlar ham mavjud. quvur transporti neft va gaz tashishga hizmat kiladi. yer yuzida 100 ming km. dan ziyod quvur yo`llari mavjud bo`lib, ularning 40 ming km.i suv ostidan o`tgan. yaqin sharq, markaziy amerika, g`arbiy yevropa …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "dunyo transporti va xalqaro iqtisodiy aloqalar geografiyasi"

1351155395_22217.doc dunyo transporti va xalqaro iqtisodiy aloqalar geografiyasi reja: 1. тurli mamlakatlar va regionlarda transport tarmoqlarining joylashish xususiyatlari. 2. dunyo transportining asosiy tarmoqlarini joylashishi va rivojlanishi. 3. ijtimoiy-iqtisodiy taraqqiyotning turli bosqichlaridagi mamlakatlarda tashqi iqtisodiy aloqalarning xususiyatlari va xalqaro iqtisodiy aloqalarning asosiy shakllari. 4. dunyo mamlakatlari o`rtasidagi tashqi iqtisodiy aloqalar. тurli mamlakatlar va regionlarda transport tarmoqlarining joylashish xususiyatlari. тransport geografik mehnat taqsimotining asosini tashkil etadi. тransportda yuk tashish xajmi va yuk tarkibi, odatda, iqtisodiyotning taraqqiyot darajasini va tarkibini aks ettiradi, transport tarmoqlari va tashiladigan yuklari turi geogra...

Формат DOC, 116,5 КБ. Чтобы скачать "dunyo transporti va xalqaro iqtisodiy aloqalar geografiyasi", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: dunyo transporti va xalqaro iqt… DOC Бесплатная загрузка Telegram