robototexnika-tashkilotish metodi

PPTX 23 pages 10.1 MB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1 / 23
mavzu: robotatexnik darslarini tashkil etish metodikasi reja. 1. robotatexnika haqida tushuncha. 2. robotlarning tuzilishi. 3. robotlarning turlari. robototexnika - bu robotlarni qurish, ulardan foydalanish va ulardan foydalanish, shuningdek ularni boshqarish, sezish va ma’lumotlarni qayta ishlash bilan shug‘ullanadigan mexanika, elektrotexnika va elektron muhandislik va informatika fanining birlashtirilgan sohasi. robototexnika - avtomatlashtirilgan texnik tizimlar va ishlab chiqarish jarayonlarining so‘nggi texnik tarkibiy qismlarini ishlab chiqish va qo‘llashni o‘rganadi. avtomatlashtirilgan mashinalar, robotlar odamlar o‘rniga xavfli joylarda yoki zavodda yig‘ish jarayonida ishlashi mumkin. robotlar tashqi ko‘rinishi, xulq-atvori va idrokida odamlarga juda o‘xshash bo‘lishi mumkin robototexnika tarixi 1942-yilda fantastika yozuvchisi isaak asimov robototexnikaning uchta qonunini ixtiro qildi. 1948-yilda norbert viner eksperimental robototexnika asosini tashkil etuvchi kibernetika tamoyillarini ishlab chiqdi. toʻliq avtonom robotlar faqat 20-asrning ikkinchi yarmida paydo boʻldi. birinchi raqamli boshqariladigan programlanadigan robot unimate edi. u eritish mashinasidan robotning issiq temir qismlarini olish va yigʻish uchun mo'ljallangan. bugungi kunda tijorat va sanoat robotlari keng tarqalgan. bu …
2 / 23
shlab chiqarish dinamikasi: robotlar ishlab chiqarish yiliga o‘rtacha 20-30% ga ortib bordi va 1998-yilda 1 mln. taga yetdi. xx asrning oxirgi o‘n yilida sanoat robotlarining narxi 5 barobarga tushdi, ularning texnik xarakteristikalari esa yaxshilandi. buning natijasida robotlardan foydalanish samaradorligi oshdi. hozirgi vaqtda dunyoda robot ishlab chiqarish bo‘yicha birinchi o‘rinni yaponiya egallagan. bu yerda dunyo robot parkining ko‘p qismi mujassamlangan. keyingi o‘rinlarni aqsh, italiya, fransiya va shvetsiya egallaydi. robotlar parkining ko‘p qismi sanoatda ishlatiladi. shularning yarmisidan ko‘pi murakkab robotlar kerak bo‘lgan asosiy texnologik operatsiyalarni bajaradi. robotlar ishlab chiqarish rivojlanishining texnik progress asosan ularni boshqarish tizimlarini mukammalashtirishga qaratilgan. birinchi sanoat robotlaridagi boshqarish dasturlari raqamli dasturli boshqariladigan stanoklarnikiday edi. bu robotlar birinchi avlod robotlari deb ataldi. ikkinchi avlod robotlar – bu hissiyotga ega robotlar, ya’ni ular sensor sistemalari bilan qurollangan edi. ularning asosiysi – texnik ko‘rish sistemasi edi. birinchi sensorli va mikroprotsessorli boshqariladigan robotlar bozorda 1980-1981 yillarda paydo bo‘lishdi. ular asosan yig‘ish operatsiyalarida, …
3 / 23
ga yetdi – intellektual robotlar yaratish bosqichi. intellektual robot – bu konkret maqsadda ishlatiladigan robot bo‘lib, funksional sistemalarida sun’iy intellekt metodlaridan foydalaniladi. bu esa robot texnikasidan foydalanish doirasini kengaytirib, inson faoliyatining har qaysi sohasida ishlatiladi. shu bilan birga robototexnikaning yana bir yangi maxsus sohasida ishlar olib borildi. bu ishlar inson oyoq va qo‘li faoliyatiga o‘xshash qadamlab yuruvchi mashinalarni yaratish bilan bog‘liq. bu mashinalar prinsipial yangi turdagi transport turi bo‘lib, oddiy mashina o‘ta olmaydigan joylarda yura oladi. to‘rt va olti oyoqli transport vositalari yaratilyapti. bundan tashqari inson qo‘li va oyog‘i protezlari (ekzoskeletlar) ishlab chiqilyapti. bular haqida pastroqda tanishib olamiz. xx asr oxirida robot-androidlarga qiziqish kuchaydi. hozirgi robot-androidlar zinapoyaga chiqa oladi, boshqa to‘siqlardan o‘ta oladi, murakkab manipulyatsiyalarni bajaradi va hattoki, inson bilan dialog qila oladi. ular uy ishlarini bajara oladi, gid yoki ekskursovod vazifasini bajaradi va h.k. robototexnikani intellektuallashtirish bilan birga uning rivojlanishining boshqa yo‘nalishi mavjud. bu robotlarni miniatyurlashtirishdir. bu ikkita yo‘nalish …
4 / 23
sobga olgan holda takrorlash uchun qo‘llaniladi. ekzoskeletlar ko‘pincha bir necha o‘nlik harakat erkinligiga ega bo‘ladi. takrorlovchi robotlar singari ikki tomonlama nazorat tizimlari orqali boshqariladi. mexanikada erkinlik darajasi — bu tizim yoki jismlarning muhitdagi vaziyati va ularning mustaqil harakatlanish (aylanish) koordinatlari to‘plamidir. ekzoskelet «hal 9000» ichidagi inson. inson tomonidan boshqarish pulti orqali boshqariladigan robotlar. pultda, klavishlar yoki dastaklar tizimi va axborotni ko‘rsatish vositalari mavjud. robot uchun harakatga da’vat inson tomonidan boshqarish pultidan ijrochi yuritmalar tizimi orqali beriladi. yarimavtomatik robotlarda qo‘l yordamida va avtomatik boshqarish birgalikda olib boriladi. bunday robotlar sun’iy intellekt qo‘llanishi maqsadga muvofiq bo‘lmaganda yoki mumkin bo‘lmaganda ishlatiladi. nazorat boshqaruviga ega robotlar ham yarim avtomatik robotlarga tegishli: qachonki, operator robotga qo‘shimcha ma’lumot to‘g‘risida habar berib, uning harakatlariga aralashganda (masalan, kerakli harakatlar ketma-ketligini ko‘rsatib, maqsadli belgidan foydalangan holda). avtonom (yoki avtomatik) boshqariladigan robotlar robotlarning keying muhim sinfi – bu avtonom yoki avtomatik boshqariladigan robotlardir. bunday robotlar maxsus ravishda sozlangandan keyin inson …
5 / 23
rlarga bo‘linadi: sanoat; qurilish; qishloq xo‘jalik; transport; maishiy (turmushda ishlatiladigan); jangovor (harbiy). sanoat robotlari asosan qo‘l mehnatini va transport operatsiyalarni avtomatizatsiyalash uchun har xil sanoat sohalarida qo‘llaniladi. asosan ular mashinasozlik va asbobsozlikda, tog‘-kon sanoatida, avtomobilsozlikda, neft va kimyo sohasida, metallurgiya, atom sanoati va h.k. larda ishlatiladi. masalan, avtomobilsozlikda robototexnik komplekslar elektrokonaktli payvandlashda keng qo‘llaniladi. qurilish robotlari qurilishdagi keng ko‘lamdagi qo‘l mehnatini va og‘ir ishlarni avtomatlashtirishda ishlatiladi. qurilishni robotlashtirish hozirgi paytda juda dolzarb masala hisoblanadi. robot demontaj ishini bajaryapti. robot brokk 400. odamsimon robot yasashni maqsad qilgan ba’zi startaplar robotlarini yurishidan oldin ularning barmoqlari epchil ishlashiga e’tibor qaratyapti. kanadada joylashgan sanctuary startapi tegishli bo‘lgan british kolumbiya kompaniyasi rahbari jordi rouzning aytishicha, insonga o‘xshash robotlarda eng asosiy muammo ularning yura olishi emas, balki ularning dunyoni tushuna olishi va qo‘l bilan boshqarishdadir. bu startapning phoenix roboti javonlarni tartiblashi, yetkazib berish xizmati mashinalaridagi yuklarni tushirishi va kassani ham boshqara olishi mumkin. rouzning aytishicha, keyingi …

Want to read more?

Download all 23 pages for free via Telegram.

Download full file

About "robototexnika-tashkilotish metodi"

mavzu: robotatexnik darslarini tashkil etish metodikasi reja. 1. robotatexnika haqida tushuncha. 2. robotlarning tuzilishi. 3. robotlarning turlari. robototexnika - bu robotlarni qurish, ulardan foydalanish va ulardan foydalanish, shuningdek ularni boshqarish, sezish va ma’lumotlarni qayta ishlash bilan shug‘ullanadigan mexanika, elektrotexnika va elektron muhandislik va informatika fanining birlashtirilgan sohasi. robototexnika - avtomatlashtirilgan texnik tizimlar va ishlab chiqarish jarayonlarining so‘nggi texnik tarkibiy qismlarini ishlab chiqish va qo‘llashni o‘rganadi. avtomatlashtirilgan mashinalar, robotlar odamlar o‘rniga xavfli joylarda yoki zavodda yig‘ish jarayonida ishlashi mumkin. robotlar tashqi ko‘rinishi, xulq-atvori va idrokida odamlarga juda o‘xshash bo‘lishi mumkin robo...

This file contains 23 pages in PPTX format (10.1 MB). To download "robototexnika-tashkilotish metodi", click the Telegram button on the left.

Tags: robototexnika-tashkilotish meto… PPTX 23 pages Free download Telegram