andijon qishloqxo’jaligiga va agrotexnologiyalari instituti “gumanitar fanlar“ kafedrasi assistenti ma’ruzachi nasibjon karimov

PPTX 36 pages 20.9 MB Free download

36 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 20.9 MB

File type PPTX

Pages 36

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 36

диншунослик фанига кириш. диннинг ибтидоий шакллари. andijon qishloq xo’jaligi va agrotexnologiyalari instituti “gumanitar fanlar “ kafedrasi assistenti fan: dinshunoslik ma’ruzachi: nasibjon karimov 1 2-mavzu. milliy dinlar reja: 1.milliy dinlarning ta’rifi. 2.hindiston milliy dinlari. 3.xitoy va yaponiya milliy dinlari. 4.yahudiylik. 5.zardushtiylik ta’limoti. milliy dinlar o'zlarini madaniy va tarixiy jihatdan ma'lum bir millat bilan bog'laydi. o'ziga xos marosimlar ularning marosimlari, bayramlari va urf-odatlari o'ziga xos xususiyatlarga ega. mahalliy xudo va xudolar ko'pgina milliy dinlar o'zlarining o'ziga xos xudosi va xudolariga ega. milliy din, ma'lum bir xalq yoki millatga xos bo'lgan boshqa millatni o’ziga qabul qilmaydigon diniy tizimdir. u, odatda, bu xalqning madaniyati, urf-odatlari va tarixi bilan chambarchas bog'liqdir. milliy xususiyat milliy dinlarning ta'rifi milliy dinlarning o'ziga xos xususiyatlari 3 milliy dinlarning ta’rifi. milliy dinlar o‘z mazmun-mohiyati bilan asosan bir millatga mansub xalqlar e’tiqod qiladigan dinlardir. etnik din (xalq, milliy din, milliy-davlat dini) mahalliy (mahalliy) din bilan bir qatorda dinshunoslikda maʼlum bir etnik …

2 / 36

. hinduiylik braxmanlikdan farq qilib unda “mahobxorat” va boshqa she’riy matnlar sanskrit tilidan zamonaviy hind tiliga tarjima qilinib, asl matni bilan bir xil hisoblangan. hinduizm dini 5 hinduiylik hindistonda qadimgi davrlardan paydo bo‘lgan barcha din turlarini, mahalliy xalqlarning urf-odatlari, an’ana va udumlarini qabul qilgan. ushbu din buddaviylikka ko‘p jihatlari bilan o‘xshash bo‘lsa ham, kasta tizimini muqaddaslashtirganligi, mahalliy urf-odatlar va an’analarni, afsonalar, rivoyatlar va bayramlarni qabul qilishi va boshqa jihatlari bilan undan farq qilgan. shu bois, haqli ravishda, hinduiylik «hind turmush tarzi» deb ataladi. hinduiylikda besh qoida va aqida tan olingan. vedalarning muqaddasligi; guru (pir, ustoz) ning tan olinishi; muqaddas joylarga ziyoratga borish; sanskrit muqaddas til ekanligi; sigirning muqaddas ekanligi tan olingan. hinduizm dinidagi trimurti (uchlik) brahman yaratuvchi iloh vishnu saqlovchi iloh shiva buzuvchi iloh braxma, vishnu, shiva xudolari asosiy bo’lib, ular bir-birini to‘ldiradi. braxma ularning eng kattasi, dunyoni yaratgan xudosi. hinduiylik ikki asosiy oqimga bo’linadi: 1-oqim vishnuga sig’inuvchilar 2-oqim shivaga …

3 / 36

'rtasidagi urush haqidagi buyuk dostonlardan biri. ramayana ilohi qahramonning sevgilisini qutqarish haqidagi mashhur afsona. puranalар hindiston tarixining qadimgi voqealari va ilohlar haqidagi to'plamlar. vedalar hinduizmning eng qadimgi muqaddas bitiklari. 9 hinduizm dinidagi mukaddas kitoblar 1 vedalar hinduizm dinining eng qadimiy va muhim muqaddas bitiklari. 2 upanishad vedalarning falsafiy-metafizik qismi, brahma va atman haqida. 3 bhagavad gita mahabharata dostonining asosiy qismi, ruhiy va axloqiy ta'limotlar. 10 vedalar (vedizm). miloddan avvalgi ikkinchi ming yilliklar o‘rtalarida hindistonga, panjob hududiga g‘arbdan hindiqush dovoni orqali oriy jangari xalqlar bostirib kelganlar. ular eronga ko‘chib kelgan qo‘shni qabila tillariga yaqin hind-yevropa tillarida so‘zlashar edilar. ular harbiy ishlarda, she’riyatda usta bo‘lib, o‘zlari bilan muqaddas yozuvlari-vedalar (sanskrit-muqaddas bilim)ni olib kelganlar. hind adabiyoti boy bo‘lib, uning anchagina qismi yo‘qolib ketgan. uning boshlanishi vedalardir. vedalar tarkibiga turli davrlarda yozilgan bir necha kitoblar kirib, ularda ibodat, marosimlar, falsafiy ta’limotlar, tarixiy voqealar bayon etilgan. vedalar to‘rt yirik to‘plamdan iborat: rigveda (“madhiyalar vedasi”); samaveda …

4 / 36

iy g‘oya sifatida maydonga kelgan. uning asoschisi konfutsiy (kun szi) mil. av. 551 yilda tug‘ilib, mil. av. 479 yilda vafot etgan. konfutsiy otasidan erta ajragan va onasi qo’lida tarbiyalangan. onasi ham ko’p o’tmay dunyodan o’tgan. konfutsiy ta’lim olib, ilm o’rgangach, yoshlarga ta’lim berishga kirishadi. yangi ustozning ong haqidagi fikrlari, chuqur ma’noli so’zlari mamlakat bo’ylab keng tarqaladi. konfutsiyning 3000 ga yaqin shogirdlari, 72 eng ko‘zga ko‘ringan izdoshlari orasida mamlakatning obro‘li xonadonlaridan bo‘lgan kishilar bilan bir qatorda kambag‘al, oddiy kishilar ham bo‘lgan. konfutsiy falsafiy qarashlari konfutsiyning asosiy e’tiborini tortgan narsa o’z zamonasining kamchiliklari va aybu nuqsonlari edi. syun-szi syao ya’ni yuksak ma’naviyatli inson ikki asosiy xususiyatga ega bo‘lishi kerak: insoniylik va mas’uliyat (ajdodlar oldidagi qarz)ni his qilish. komil inson, eng avvalo, ishonchli va fidoiy bo’lishi kerak. inson o’z ota-onasiga munosib bo’lishi haqidagi g’oya inson uchun "syao"dan muhimroq narsa yo’q. "syao" insoniylikning asosidir" "syao"ning asosiy ma’nosi nima, farzandlik xizmati qanday bo’lishi kerak, degan …

5 / 36

yidagi beshta vazifani bajarish shart. 1. har doim ota-onani to‘la hurmat qilish; 2. ularga eng suyukli taomni keltirish; 3. ular betob bo‘lib qolganlarida chuqur qaygurish; 4. ular vafot etganlarida yurak-yurakdan achinish; 5. ular xotirasiga tantanali ravishda qurbonlshslar qilish. konfutsiydan: “o‘lim nima?” – deb so‘raganida, u: “biz tiriklik nima ekanini bilmaymiz–u, o‘lim nima ekanini qaerdan ham bilar edik”, – deb javob bergan. undan tashqari konfutsiylikda farishtalar ham muqaddas deb hisoblanib, ko‘zga ko‘rinmas borliqlar: jin, pari, bulut, suv, tog‘ kabi olamlar ham mavjud deb e’tiqod qilingan va ajdodlar ruhiga sig‘inilgan. u komil inson bilan pastkash insonning farqini quyidagicha bayon qiladi: “komil inson nochorlarga yordam qo‘lini cho‘zib, faqatgina yaxshilikni va odamlar taqdirini o‘ylab ish qilsa, pastkash o‘z huzur–halovati va manfaatini o‘ylaydi”. konfutsiylikda barkamol inson to‘rtta asosiy belgisi – madaniyati, ish boshqarish qobiliyati, to‘g‘ri muomalada bo‘lishi va va’dasiga vafo qilishi, ya’ni bergan so‘zida turishiga qarab belgilanadi. daosizm-eramizdan oldingi iv-iii asrlarda xitoyda paydo bo'lgan yarim …

Want to read more?

Download all 36 pages for free via Telegram.

Download full file

About "andijon qishloqxo’jaligiga va agrotexnologiyalari instituti “gumanitar fanlar“ kafedrasi assistenti ma’ruzachi nasibjon karimov"

диншунослик фанига кириш. диннинг ибтидоий шакллари. andijon qishloq xo’jaligi va agrotexnologiyalari instituti “gumanitar fanlar “ kafedrasi assistenti fan: dinshunoslik ma’ruzachi: nasibjon karimov 1 2-mavzu. milliy dinlar reja: 1.milliy dinlarning ta’rifi. 2.hindiston milliy dinlari. 3.xitoy va yaponiya milliy dinlari. 4.yahudiylik. 5.zardushtiylik ta’limoti. milliy dinlar o'zlarini madaniy va tarixiy jihatdan ma'lum bir millat bilan bog'laydi. o'ziga xos marosimlar ularning marosimlari, bayramlari va urf-odatlari o'ziga xos xususiyatlarga ega. mahalliy xudo va xudolar ko'pgina milliy dinlar o'zlarining o'ziga xos xudosi va xudolariga ega. milliy din, ma'lum bir xalq yoki millatga xos bo'lgan boshqa millatni o’ziga qabul qilmaydigon diniy tizimdir. u, odatda, bu xalqning madaniyati, urf...

This file contains 36 pages in PPTX format (20.9 MB). To download "andijon qishloqxo’jaligiga va agrotexnologiyalari instituti “gumanitar fanlar“ kafedrasi assistenti ma’ruzachi nasibjon karimov", click the Telegram button on the left.

Tags: andijon qishloqxo’jaligiga va a… PPTX 36 pages Free download Telegram