korrupsiyaga qarshi kurash

DOCX 14 pages 60.1 KB Free download

14 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 60.1 KB

File type DOCX

Pages 14

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 14

korrupsiyaga qarshi kurash – fuqarolik jamiyatini rivojlantirishning ustuvor sharti. reja: 1. korrupsiya tushunchasining mohiyati va uning ijtimoiy munosabatlarga ta’siri. 2. korrupsiyani vujudga keltiruvchi sabablar va uning shakllari. 3. o‘zbekistonda korrupsiya rivojlanishiga ta’sir etuvchi omillar va unga qarshi kurash korrupsiya bu — jamiyatni turli yo‘llar bilan iskanjaga oladigan dahshatli illatdir. mazkur illat demokratiya va huquq ustuvorligi asoslariga putur yetkazadi, inson huquqlari buzilishiga olib keladi, bozorlar faoliyatiga to‘sqinlik qiladi, hayot sifatini yomonlashtiradi va odamlar xavfsizligiga tahdid soladigan uyushgan jinoyatchilik, terrorizm va boshqa hodisalar ildiz otib, gullashi uchun sharoit yaratib beradi. har qanday murakkab ijtimoiy hodisa singari, korrupsiya tushunchasining ham umume’tirof etilgan yagona ta’rifi mavjud emas. uning eng ko‘p tan olingan ta’rifi quyidagicha: (lot. corruptio — aynish, poraga sotilish) — mansabdor shaxsning o‘z mansabi bo‘yicha berilgan xuquqlarni shaxsiy boyish maqsadlarida bevosita suiiste’mol qilishidan iborat amaliyot. mansabdor shaxslarni sotib olish, ularning poraga sotilishi ham korrupsiya deyiladi.[footnoteref:1] [1: а. акромов, б. ш. алимов, м. н. …

2 / 14

da taqdim etishidir[footnoteref:2]. [2: ўзбекистон республикасининг “коррупцияга қарши курашиш тўғрисида”ги 2017 йил 3 январь,ўрқ-419-сонли қонуни. (https://lex.uz/docs/3088008)] rossiyada chop etilgan yuridik ensiklopediyada «korrupsiya» atamasi «mansabdor shaxslarning o‘zlariga berilgan huquq va hokimiyat vakolatlaridan shaxsiy boyish maqsadida foydalanishlaridan iborat bo‘lgan siyosat yoki davlat boshqaruvi sohasidagi jinoiy faoliyat»[footnoteref:3] sifatida ta’riflangan. [3: юридическая энциклопедия. 2-е изд., перераб. — м., 2003.] bmtning korrupsiyaga qarshi kurashga oid ma’lumotnomasida: «korrupsiya — shaxsiy maqsadda foyda olish uchun davlat hokimiyatini suiiste’mol qilish»[footnoteref:4] ekanligi ko‘rsatilgan. jahon bankining hozirgi dunyoda davlatning roliga bag‘ishlangan hisobotida ham korrupsiyaga shu kabi ta’rifberilgan: «korrupsiya — shaxsiy manfaat uchun davlat hokimiyatini suiiste’mol qilish»[footnoteref:5]. korrupsiyani bunday tushunish rossiyalik olimlar tomonidan yaratilgan kriminologiya fanida ham mavjud. masalan, a.i.dolgova korrupsiyani «davlat xodimlari yoki boshqa xizmatchilarning sotilishi va shu asosda ularning rasmiy xizmat vakolatlari, ular bilan bog‘liq obro‘si va imkoniyatlaridan shaxsiy yoxud tor guruhiy, korporativ manfaatlari yo‘lida foydalanishlarida ko‘rinadigan ijtimoiy hodisa»[footnoteref:6] sifatida ta’riflagan. [4: уголовно-процессуальньй кодекс республики казахстан. – алматы 2007.] …

3 / 14

ushbu hodisani siyosiy arboblar, davlat apparatining xodimlari, tadbirkorlar va boshqa shaxslarning shaxsiy, oilaviy yoki guruhiy manfaatlar yo‘lida boyish hamda o‘z ijtimoiy maqomini oshirish maqsadida o‘zlarining rasmiy majburiyatlari va davlat funksiyalarini bajarishdan bo‘yin tovlashlari deb ta’riflaydilar[footnoteref:8]. [7: криминология / под ред. н. ф. кузнецовой, г. м. миньковского. - м., 1994.] [8: михайлов. а.в. борьба с коррупцией в сша (80-е годн) // воп- росн истории. — 1994. — №5] j.bellentaynning yuridik ensiklopedik lug‘atida «korrupsiyalashgan» so‘zi «shaxsiy foyda olish maqsadida davlat organlarining vazifalarini buzuvchi hamda odil sudlovning amalga oshish jarayoniga to‘sqinlik qiluvchi» deb ta’riflangan. yana bir obro‘li nashr bo‘lgan g.blekning yuridik lug‘atida korrupsiya quyidagicha ta’riflangan: -«mansabdor shaxsning rasmiy vazifalari va boshqa shaxslarning xuquqlari bilan sig‘ishmaydigan qandaydir ustunlik berish maqsadida sodir etiladigan qilmish»; -«o‘z mavqei yoki maqomidan noqonuniy ravishda o‘zi yoki boshqa shaxs uchun boshqa shaxslarning xuquq va vazifalariga xilof maqsadlarda qandaydir ustunlikka ega bo‘lish uchun foydalanadigan mansabdor shaxsning qilmishi». m.jonston va j.s.naem singari …

4 / 14

arar yetkazishi, ya’ni qonunga xilof ish qilishi mumkin. bunga yo‘l qo‘ymaslik uchun davlat amaldorini zimmasidagi vazifalarni vijdonan bajarishga undovchi sharoitlar yaratish kerak, aksincha emas[footnoteref:10]. [10: исмагулов д.к. причинн и условия коррупционнмх правонарушений в государственнмх органов. // материалы научной конференции молодых ученых казахстана. проблемы и перспективы развития казахстана как правового и демократического государства: взглядм и суждения молодежи. — алматы, 2007.] korrupsiyaga yorqin ta’rifni advokat olim a.i.kirpichnikov beradi: «korrupsiya — hokimiyatning chirishi. zang metallni yemirganidek, korrupsiya ham davlat apparatini buzadi va jamiyatning axloqiy negizlarini nuratadi. korrupsiya darajasi — jamiyatning o‘ziga xos termometri, uning axloqiy holati va davlat apparatining vazifalarini o‘z manfaatlari emas, balki jamiyat manfaatlari yo‘lida hal qilish qobiliyatining ko‘rsatkichi. metall uchun zanglash chidamlilik darajasining pasayganligini bildirganidek, jamiyat uchun korrupsiyaga berilish qarshilik ko‘rsatish qobiliyatining pasayganligini bildiradi»20. korrupsiyaga ta’riflardan yana birini b.v.voljenkin bergan: «korrupsiya — hokimiyatning chirishidan iborat ijtimoiy hodisa bo‘lib, bunda davlat (munitsipal) xizmatchilari va davlat funksiyalarimi bajarish vakolatiga ega bo‘lgan shaxslar …

5 / 14

ббс,т.(1965). ‘сочинения в двух томах’. т-2. –м. с.192 ] shuni qayd etib o‘tish lozimki, dastavval korrupsiya ko‘p jihatdan axloqiy muammo bo‘lgan. jan-klod vake o‘zining “korrupsiya 1600-1770 yillarda florensiyada axloq va hokimiyat” kitobida ko‘rib chiqilayotgan davrda korrupsiya haqida bahs davlat haqida emas, balki inson tabiati haqidagi bahs hisoblanganini ta’kidlaydi[footnoteref:14]. [14: ваке, ж.к(1999). ‘коррупция. мораль и власть во флоренции в 1600-1770 годах’.-москва. -554 с.] sotsiologlar, iqtisodchilar, huquqshunoslar va oddiy fuqarolar bu tushunchani har xil talqin qiladilar. masalan, sotsiologlar fikriga ko‘ra, korrupsiya – bu “hokimiyat vakillari o‘zlarining qonunga xilof shaxsiy manfaatlari yo‘lida kutilayotgan xulq-atvor standartlaridan voz kechishidir” deb hisoblasa[footnoteref:15], iqtisodchilar esa, korrupsiya – bu “biron-bir jiddiy shaxsiy naf ko‘rish maqsadida bajariladigan g‘ayriqonuniy, qoida tariqasida, qoralanadigan harakatdir” deb ta’kidlaydi[footnoteref:16]. [15: морозова,е. а. пфетцер,с. а., сухачева,а. в. (2017). cоциологические методы изучения коррупции и борьбы с ней в системе образования. москва, с.126-136.] [16: мешканцов,в.н.(2016).экономикакоррупции.https://superinf.ru/view_helpstud.php&id=50] huquqshunoslar korrupsiya tushunchasiga yanada aniq ta’rif berishga harakat qiladilar: “keng ma’noda korrupsiya …

Want to read more?

Download all 14 pages for free via Telegram.

Download full file

About "korrupsiyaga qarshi kurash"

korrupsiyaga qarshi kurash – fuqarolik jamiyatini rivojlantirishning ustuvor sharti. reja: 1. korrupsiya tushunchasining mohiyati va uning ijtimoiy munosabatlarga ta’siri. 2. korrupsiyani vujudga keltiruvchi sabablar va uning shakllari. 3. o‘zbekistonda korrupsiya rivojlanishiga ta’sir etuvchi omillar va unga qarshi kurash korrupsiya bu — jamiyatni turli yo‘llar bilan iskanjaga oladigan dahshatli illatdir. mazkur illat demokratiya va huquq ustuvorligi asoslariga putur yetkazadi, inson huquqlari buzilishiga olib keladi, bozorlar faoliyatiga to‘sqinlik qiladi, hayot sifatini yomonlashtiradi va odamlar xavfsizligiga tahdid soladigan uyushgan jinoyatchilik, terrorizm va boshqa hodisalar ildiz otib, gullashi uchun sharoit yaratib beradi. har qanday murakkab ijtimoiy hodisa singari, korrupsiya t...

This file contains 14 pages in DOCX format (60.1 KB). To download "korrupsiyaga qarshi kurash", click the Telegram button on the left.

Tags: korrupsiyaga qarshi kurash DOCX 14 pages Free download Telegram