erkin vohidov va abdulla oripov she’riyati va dostonlari

DOCX 11 pages 29.5 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1 / 11
mavzu: erkin vohidov va abdulla oripov she’riyati va dostonlari reja: 1. shoirning hayot yo‘li. 2. adabiyotga ilk qadam. 3. shoir ijodida muhabbat mavzui. 4. erkin vohidov dostonlari. 5. adib dramalari. 6. erkin vohidov mohir tarjimon. erkin vohidov farg‘ona viloyatining oltiariq tumanida 1936-ilning 29-dekabrida o‘qituvchi oilasida dunyoga kelgan. uning birinchi she’riy to‘plami 1961-yilda «tong nafasi» nomi bilan bosilib chiqqan edi. u «shoirlik» she’rida yozadi: shoirlik - bu shirin jondan kechmakdir, limmo-lim fidolik mayin ichmakdir. shoirlik jigarni ming pora etmak, bag‘ir qoni bilan satrlar bitmak. “tong nafasi” to‘plamiga taqriz yozgan tanqidchi ozod sharafiddinov kitobdagi “po‘lat” va “kamtarlik haqida” she’rlarini ajratib ko‘rsatgan hamda ular yosh shoirning kelajagiga umid bilan qarash imkonini berishni ta’kidlagan edi. «yoshlik devoni» ona tilimizning poetik imkoniyatlari naqadar boy va keng ekanini ham yana bir bor tasdiqlagan edi. shoir o‘z asriga mos, butun olamning shavqu dardini mujassam etadigan she’rlar izlaydi, shunday asarlar yozishni orzu qiladi. nihoyat, bu orzu, intilish, izlanishning …
2 / 11
mkoniyatlari, his-tuyg‘ulari, sir-sinoatlari, fazilatlariyu qusurlari cheksiz ekanligi xaqidagi falsafani davom ettirgandek bo‘ladi. «ruhlar isyoni» falsafiy doston bo‘lib, unda bengal shoiri nazrul islom jasorati ulug‘lanadi. bu asar nazrul islomdek yorqin siymo, asl xalq farzandining shonli va achchiq qismatidan saboq chiqarib olishga chaqiriq bo‘lib yangraydi. «ruhlar isyoni» dostoni hozirgi o‘zbek poemachiligining go‘zal fazilatlarini o‘zida mujassamlashtirgan bo‘lib, u muallifning deyarli butun ijodidan o‘sib, еtilib chiqqandir. avvalo, dostondagi hayot, zamon va inson mohiyati haqidagi yoniq misralar shoirning haroratga to‘liq lirikasini eslatadi. erkin vohidovning «ruhlar isyoni» asari qahramonlik pafosi bilan sug‘orilgan falsafiy ruhdagi liro-epik dostondir. u jahonda insonning chinakam erkinligi uchun kurashga da’vat etuvchi asar bo‘lib, xx asr ikkinchi yarmidagi o‘zbek dostonchiligining jiddiy yutuqlaridan hisoblanadi. «nido», «ruhlar isyoni», «istanbul fojiasi» asarlari shoirga dostonchilikda katta shuhrat keltirdi . «istanbul fojiasi»da ham «ruhlar isyoni»dagi kabi qahramonlar qismati zamonning muhim tarixiy voqea-hodisalari ikkinchi jahon urushi, undan keyingi dunyodagi keskin ziddiyatlar, mamlakatimiz ijtimoiy-ma’naviy hayotidagi muammolar bilan bog‘liq holda talqin …
3 / 11
an «cho‘pon» odamlarni poda qilib haydab yuribdi», — deydi. hamma odamlar o‘sha manfaat deb atalgan «cho‘pon» ixtiyoriga tushib qolgan, deyilsa to‘g‘ri bo‘lmas; ammo mustabid tuzum sharoitida o‘sha «cho‘pon» holiga tushib qolganlar ko‘p edi. «istanbul fojiasi»dagi jalol o‘shanday tazyiqqa duch kelgan shaxs. jalol shaxsiy manfaat, shon-shuhrat yo‘lida bilib-bilmay ko‘p noma’qul ishlarga, gunohlarga qo‘l urgan; bir vaqtlar u ukasining tirigini xorlab, o‘limi haqidagi yolg‘on xabardan so‘ng uni e’zozlashga tushgan, ukasining jasorati haqidagi xabardan esa u xudbin maqsadlari, soxta shuhrati uchun bir omil sifatida foydalangan. xorijdagi ukasi bilan uchrashuv jalol uchun bir hayot imtihoni vazifasini o‘taydi. iskandar va saodat bilan tortishuvlar asnosida ko‘p ikkilanishlar, ishtibohlar, ichki olishuvlar jarayonida u oxiri chin haqiqat, adolat yo‘lini tanlaydi. shaxsiy hayotda yo‘l qo‘ygan xato, o‘z jigariga qilgan adolatsizlik va uning dahshatini yurakdan his etish jalol uchun boshqa ayblarini, ijtimoiy faoliyatidagi gunohlarini anglab еtishga yo‘l ochadi. uning endigi hayot falsafasi shunday: balki, inson umridan agar bir kun muddat …
4 / 11
o‘li bilan muallif ma’naviy yuksaklik va axloqiy poklik g‘oyalarini ta’sirchan tarzda ifodalashga muvaffaq bo‘lgan edi. dramaturgning navbatdagi hajviy pesasi «ikkinchi tumor» deb atalgan bo‘lib, u dastlab «jahon adabiyoti» jurnalining 2001 yil 9-sonida e’lon qilingan edi. ushbu tragikomediyaning o‘z vaqtida, sho‘rolar zamonida bosilmagani, g‘oyaviy yo‘nalishi, mazmuni va mohiyatini muallifning o‘zi quyidagicha izohlaydi: «ushbu sahna asari 1970 yilda «oltin devor» komediyasi izidan yozilgan edi. biroq unga o‘sha yillarda sahna yuzini ko‘rish nasib bo‘lmadi. asarni dastavval o‘qigan atoqli rejissyor toshxo‘ja xo‘jaev... tragikomediyani sahnalashtirish niyatida edilar. madaniyat vazirligi qoshidagi san’at boshqarmasining tahrir hay’ati asarni sahnaga tavsiya qilmadi, to‘g‘rirog‘i, ta’qiqladi. «ikkinchi tumor» yozilgan vaqtda xrushchev zamonining demokratik epkini tugab, mafkuraviy bosim kuchaygan va g‘oyaviy targ‘ibotning bor qudrati «sovet xalqi» deb atalgan yagona «tarixiy birlik» yaratishga, ongida sotsialistik dunyoqarash mujassam bo‘lgan «yangi inson» barpo etishga yo‘naltirilgan edi. bunday paytda inson ongini o‘zgartirishga kirishgan xayolparast olim to‘g‘risidagi asarning sahnaga chiqishi albatta ehtimoldan uzoq edi». erkin vohidovning “taxt …
5 / 11
mening isyonim”,-deb hisoblaydi. ammo taqdir charxpalagi bandasiga bo‘yin egmas ekan. bugun “ikki”chi bo‘lgan talaba sobiq sho‘ro mamlakati rahbarlarining bir ishorasi bilan ertaga qaysidir yurtning, balki afg‘onistonning hukmdoriga aylanishi ham hech gap emas ekan. bunga ishontirish uchun muallif voqealarni o‘ylab chiqarilgan afsonaviy mamlakatga ko‘chiradi, hamda qahramonni g‘aroyib sarguzashtlarga duch keltirish orqali asarning kulgili va qiziqarli chiqishini ta’minlaydi. ularning deyarli barchasida xx asr oxirlarida afg‘onistonda sho‘rolarga mos tuzum yoki davlat yaratish yo‘lida qilingan xatti– harakatlarga imo – ishora sezilib turadi. fikratning bobosi — said ashrafxon (said muzaffar zako) bizga tanish xaritada notanish mamlakat — jabaliyaning ulug‘ podshohi, “qavmiy, diniy, tariqiy murosai-madoraning timsoli” bo‘lgan. jabaliya shu podshohidan ayrilgach, tinchligini yo‘qotib, fuqarolar urushi-yu, qavmlar o‘rtasidagi nizolar girdobiga g‘arq bo‘lgan. yurtning qolgan yirik amaldorlari esa marhum shayxulislomning yagona o‘g‘li ozodbekning yakka zurriyodi fikrat tirik ekanligidan xabar topishgach, jabaliya mashvarat raisi sharqaviy valiahd shahzodani izlab toshkentga keladi. fikrat nasl-nasabining ulug‘ligini eshitib, u qo‘rqib ketadi. surati va …

Want to read more?

Download all 11 pages for free via Telegram.

Download full file

About "erkin vohidov va abdulla oripov she’riyati va dostonlari"

mavzu: erkin vohidov va abdulla oripov she’riyati va dostonlari reja: 1. shoirning hayot yo‘li. 2. adabiyotga ilk qadam. 3. shoir ijodida muhabbat mavzui. 4. erkin vohidov dostonlari. 5. adib dramalari. 6. erkin vohidov mohir tarjimon. erkin vohidov farg‘ona viloyatining oltiariq tumanida 1936-ilning 29-dekabrida o‘qituvchi oilasida dunyoga kelgan. uning birinchi she’riy to‘plami 1961-yilda «tong nafasi» nomi bilan bosilib chiqqan edi. u «shoirlik» she’rida yozadi: shoirlik - bu shirin jondan kechmakdir, limmo-lim fidolik mayin ichmakdir. shoirlik jigarni ming pora etmak, bag‘ir qoni bilan satrlar bitmak. “tong nafasi” to‘plamiga taqriz yozgan tanqidchi ozod sharafiddinov kitobdagi “po‘lat” va “kamtarlik haqida” she’rlarini ajratib ko‘rsatgan hamda ular yosh shoirning kelajagiga umid bilan...

This file contains 11 pages in DOCX format (29.5 KB). To download "erkin vohidov va abdulla oripov she’riyati va dostonlari", click the Telegram button on the left.

Tags: erkin vohidov va abdulla oripov… DOCX 11 pages Free download Telegram