o‘zbekiston respublikasining mustaqil tashkil topishi va tarixiy ahamiyati

DOCX 10 sahifa 50,2 KB Bepul yuklash

10 sahifa

FaylHub.uz

Telegram orqali yuklab olish

Hajm 50,2 KB

Fayl turi DOCX

Sahifalar 10

Yangilangan Dek 2025

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇

1 / 10

4-mavzu. mustaqil o‘zbekiston respublikasining tashkil topishi va uning tarixiy ahamiyati 1. mustaqillik arafasida respublikadagi ijtimoiy-iqtisodiy va siyosiy ahvol. о‘zlikni anglashga intilishning kuchayishi. 2. siyosiy tizimdagi о‘zgarishlar. mustaqillikning e’lon qilinishi. о‘zbekiston respublikasining tashkil etilishi. 3. mustaqillikning ilk davrida davlat suverenitetini mustahkamlash yо‘lidagi sa’y-harakatlar. 4. mustaqil o‘zbekiston davlatining yuzaga kelishi va mustahkamlanishida islom karimovning tarixiy xizmatlari. tayanch tushunchalar: o‘zbekiston respublikasining ‘‘davlat mustaqilligi tо‘g‘risida”gi qonuni, о‘zbekiston respublikasining ‘‘davlat mustaqilligi tо‘g‘risida”gi bayonot, prezident saylovlari, о‘zbekiston konstitutsiyasi, davlat ramzlari, о‘zlikni anglash. 1. mustaqillik arafasida respublikadagi ijtimoiy-iqtisodiy va siyosiy ahvol. о‘zlikni anglashga intilishning kuchayishi. 80-yillarning boshlarida sovet siyosiy tizimi, xо‘jalik yuritish usuli о‘zining rivojlanish imkoniyatlarini batamom tugatdi. ma’muriy-siyosiy biqiqlik kuchaydi, jamiyat a’zolari mehnat intizomi pasaydi, loqaydlik, befarqlik kuchaydi. 80-yillar о‘rtalarida sovet jamiyatida ‘‘qayta qurish” boshlandi. qayta qurish haqida m. s. gorbachev kpss mk ning aprel (1985yil) plenumida taklif kiritdi. unda mahsulot ishlab chiqarish uchun 2 marta kо‘p tabiiy resurslar, energiya, inson mehnati sarf etilishi, temir, pо‘lat, …

2 / 10

dlik, ishonchsizlik va norozilik kuchaydi. farg‘ona fojeasi yuz berdi. milliy о‘zlikni anglash boshlandi. о‘zbek tiliga davlat tili maqomini berilishi, paxta yakkahokimligini tugatilishi, ekologik holatni sog‘lomlashtirilishi о‘zbekistonda dolzarb masala sifatida kо‘tarildi. jamiyating barcha jabhalarini kompleks tarzda isloh qilishga harakatlar bо‘ldi. asosiy maqsad sovet jamiyatini tо‘liq demokratlashtirish deb aytildi. sssrda “saylov tizimini о‘zgartirshi tо‘g‘risida”gi qonun (1988-yil, dekabr) qabul qilindi. markaz о‘z ta’sirini kuchaytirish maqsadida о‘zbekistonda ‘‘paxta ishi’’, ‘‘о‘zbek ishi’’, kabi uydirmalar о‘ylab topildi. 1984-1990-yillarda 30-50-yillarida sodir bо‘lgan qatag‘onlardan kam bо‘lmagan bedodliklar yuz berdi. qayta qurish siyosati ham sssr davlatini muqarrar inqirozdan qutqarib qola olmadi. davlatda inqiroz boshlandi. ittifoqdosh respublikalarda milliy о‘zlikni anglash va mustaqillik sari dadil qadamlar qо‘yildi. xx asrning 80-yillari oxirida о‘zbekistonning ijtimoiy-siyosiy hayotida о‘zgarish boshlandi. odamlar xilma-xil fikrlar bildirish, dillaridagini oshkora ayta olish imkoniga ega bо‘la boshladilar. о‘zbek xalqining dilidagi g‘oya- mustaqillik g‘oyasi edi, xalq mana shu g‘oyani kо‘tarib chiqdi. mustaqillik uchun harakatda yangi tо‘lqin boshlandi. tarix taqozosi bilan elim, …

3 / 10

ning mustaqillikka erishishidan iborat azaliy orzusini amalga oshirish kun tartibidagi bosh masala bо‘lib qoldi. mamlakatda shunday vaziyat vujudga keldiki, bir tomondan, “zо‘rovonlikka asoslangan, ma’muriy-buyruqbozlikka xos bо‘lgan markazlashgan davlat saqlanib qoladimi yoki demokratik jarayonlar chuqurlashishi evaziga ittifoqdagi respublikalar suvereniteti ta’minlanadimi, degan masala dolzarb bо‘lib qoldi. ikkinchi tomondan, о‘sha davrdagi markaziy davlat rahbariyati mamlakat ichkarisidagi vaziyatni tо‘g‘ri baholay olmadi, milliy respublikalarda mustaqillikka erishish tobora kuchayib borayotganining oldini ololmay qoldi. 1990-yil boshida о‘zbekistonda boshqaruvning prezidentlik shakli masalasi kо‘tarildi. respublikada boshqaruvning shunday shaklining joriy etilishi, avvalo, siyosiy, ijtimoiy-iqtisodiy, millatlararo va boshqa sohalardagi muammolarni hal qilish jarayonini tezlashtirishga kо‘maklashish vositasi sifatida joriy qilindi. eng muhimi, prezident muassasasining joriy etilishi respublika uchun suverenitet va davlatchilikda mohiyat jihatidan yangi bosqichga о‘tishni bildirar edi. shuni alohida ta’kidlash kerakki, о‘sha kezlari keng miqyosda tartib va intizom, eng avvalo, boshqaruvning barcha darajalarida va jabhalarda ijro mexanizmini qayta qurishni tezlashtirish vazifalarini vaqtida hal etish, fuqarolar huquqlarini himoya qiluvchi barcha muassasalarni nazorat …

4 / 10

navbatdagi muhim qadam 1990-yil 20-iyunda о‘zbekiston respublikasi oliy sovetining ikkinchi sessiyasida qо‘yildi. sessiyada о‘zbekistonning “mustaqillik deklaratsiyasi” qabul qilindi va uning kirish qismida qо‘yidagicha yozib qо‘yildi: “о‘zbekiston sovet sotsialistik respublikasi oliy kengashi о‘zbek xalqining davlat qurilishidagi tarixiy tajribasi va tarkib topgan boy an’analari, har bir millatning taqdirini о‘zi belgilash huquqini ta’minlashdan iborat oliy maqsad haqqi, о‘zbekistonning kelajagi uchun tarixiy mas’uliyatni chuqur his etgan holda xalqaro huquq qoidalariga, umumbashariy qadriyatlarga va demokratiya prinsiplariga asoslanib, о‘zbekiston sovet sotsialistik respublikasining davlat mustaqilligini e’lon qiladi”. sessiya qabul qilgan bu “mustaqillik deklaratsiyasi” xalqimiz tomonidan katta mamnuniyat bilan kutib olindi. shu kundan boshlab respublikada о‘zbekistonning iqtisodiy va siyosiy hayotiga doir masalalar mustaqil tarzda hal qilina bordi. о‘zbekiston rahbariyati va xalqi mustaqillik sari dadil qadam qо‘yaverdi. 1991-yil 17-martda umumxalq referendumi о‘tkazildi. referendumda о‘zbekiston xalqining mutloq kо‘pchiligi о‘zbekistonni mustaqil respublika sifatida kо‘rish xohishi borligini namoyon etdi. о‘zbekistonda respublikaning davlat mustaqilligiga doir mutlaqo yangi davlat ramzlari tayyorlash va qabul qilish …

5 / 10

kilotlarni о‘zbekistonning huquqiy tobeligiga о‘tkazish” tо‘g‘risidagi qarori о‘zbekistonning milliy suvurenititeti uchun tashlangan qadamlar dalilidir. 80-yillarning ikkinchi yarmiga kelib sobiq sssr ning ijtimoiy-siyosiy holatida inqirozli holat tobora kuchaydi. bu holat ayniqsa, kо‘pchilik respublikalarning ittifoq tarkibidan chiqish, о‘z-о‘zini mustaqil holda belgilash huquqini berish, markazning siyosiy-iqtisodiy, harbiy va tashqi siyosiy sohalardagi rolini qayta kо‘rib chiqish kabi talablarning haqli ravishda qо‘yilishida aksini topdi. lekin markaziy rahbariyat xalqlar va ittifoqchi respublikalar siyosiy rahbariyatining chinakam mustaqillikka intilishi bilan hisoblashmadi. bu munosabatni markazning boltiqbо‘yi respublikalarining ittifoq tarkibidan chiqib ketishi, о‘zbekistonda, keyinchalik esa boshqa respublikalarda ham prezidentlik boshqaruvining joriy etilishi va bu respublikalar tomonidan suverenitet tо‘g‘risidagi deklaratsiyalarning qabul qiliniishiga tish-tirnog‘i bilan qarshilik kо‘rsatganligida ham kо‘rish mumkin. lekin harakatga kelgan inqiroziy holatni endi tо‘xtatib bо‘lmas edi. shu sababdan ham, davlat yemirilishidan jiddiy xavotirga tushgan partiya-davlat rahbariyati 1990-yilning kuzida ittifoq markazi va respublikalar о‘rtasidagi munosabatlarni yangi holatga о‘tkazish maqsadida muzokara jarayonini boshlashga majbur bо‘ldi. chunki sssr oliy soveti ham, sssr …

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Barcha 10 sahifani Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"o‘zbekiston respublikasining mustaqil tashkil topishi va tarixiy ahamiyati" haqida

4-mavzu. mustaqil o‘zbekiston respublikasining tashkil topishi va uning tarixiy ahamiyati 1. mustaqillik arafasida respublikadagi ijtimoiy-iqtisodiy va siyosiy ahvol. о‘zlikni anglashga intilishning kuchayishi. 2. siyosiy tizimdagi о‘zgarishlar. mustaqillikning e’lon qilinishi. о‘zbekiston respublikasining tashkil etilishi. 3. mustaqillikning ilk davrida davlat suverenitetini mustahkamlash yо‘lidagi sa’y-harakatlar. 4. mustaqil o‘zbekiston davlatining yuzaga kelishi va mustahkamlanishida islom karimovning tarixiy xizmatlari. tayanch tushunchalar: o‘zbekiston respublikasining ‘‘davlat mustaqilligi tо‘g‘risida”gi qonuni, о‘zbekiston respublikasining ‘‘davlat mustaqilligi tо‘g‘risida”gi bayonot, prezident saylovlari, о‘zbekiston konstitutsiyasi, davlat ramzlari, о‘zlikni anglash. 1. mustaqill...

Bu fayl DOCX formatida 10 sahifadan iborat (50,2 KB). "o‘zbekiston respublikasining mustaqil tashkil topishi va tarixiy ahamiyati"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.

Teglar: o‘zbekiston respublikasining mu… DOCX 10 sahifa Bepul yuklash Telegram