kolorimetriya

PPTX 13 pages 316.0 KB Free download

13 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 316.0 KB

File type PPTX

Pages 13

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 13

kolorometriya. moxiyati. spektroflurometriya. alanga spektrofotometriyasi va boshqalar. kolorometriya. moxiyati. spektroflurometriya. alanga spektrofotometriyasi va boshqalar. kolorimetriya (lot. color - rang va o’lchash-– metriya, ranglarni oʻlchash) - ranglarni va ular orasidagi tafovutlarni oʻlchash va miqdoriy jihatdan ifodalash usullari. mohiyati 3 asosiy rang (qizil, yashil va zangori ranglar) ning tanlangan tizimida ranglar koordinatalarini aniqlashdan iborat. bunda tekshirilayotgan rangdan farq qilmaydigan rang tanlanadi. turli fizik, kimyoviy va biologik jarayonlarda sodir boʻladigan issiklik effektlari (issiqlik miqdorlari)ni oʻlchash usullari majmui. xususan, kolorimetriya usullari bilan jismlarning issiqlik sigʻimi, fazaviy oʻtishlar issiqligi (erish, qaynash va b.), kimyoviy reaksiyalarda ajraladigan issiqlik effektlari, radioaktiv yemirilishlar, tirik organizmlarda moddalar almashinuvi aniklanadi. ranglar kolorimetr asbobida oʻlchanadi. ranglarni miqdoriy ifodalash usullari yorugʻlik texnikasida (yoritish asboblarini ishlab chiqish uchun), rangli kino, televideniye va boshqa sohalarda qoʻllanadi. mashq qilaverish natijasida odam koʻzi 10 mingdan ortiq, rang va tuslarni farqlashi mumkin. koʻp rangli fotometriya usulida yulduzlarning ranglarini miqdoriy jihatdan oʻrganish yulduzlar kalorimetriyasi deb ataladi. bunda aniqbir …

2 / 13

si, suyuq azot, vodorod va geliy xaroratlari sohasini (-77 0c va undan pastda) past xaroratlar kalorimetriyasi deyiladi. kalorimetriyani oʻlchash usullari issiqlik texnikasida, metallurgiyada, kimyo texnologiyasida keng ishlatiladi. turli texnologik jarayonlarda jismlarning qizishi, erishi yoki bugʻlanishi uchun sarflanadigan issiqlikni hisoblashda; kimyoviy reaksiyalarning borishi chegarasini aniqlashda va ularning sodir boʻlish shartlarini belgilashda kalorimetriyadan foydalaniladi. maye, grafitdan sintetik olmos olish mumkin boʻlgan bosim va xarorat sohasini shu moddalarning issiqlik sigʻimlarini va yonish issiqliklarini kalorimetrik oʻlchashlar orqali aniklangan biologiyada kalorimetriya (biokalorimetriya) yordamida organizmda boʻlib turadigan kimyoviy va fizik jarayonlar [endotermiklik yutilishi) va ekzotermiklik chikarish)]dagi issiqlik effektlari aniklanadi. maye, bir soatda ichak tayoqchasi mikrobi ~10~9 kal, odam 5-104 kal issiqlik chiqarishini kalorimetriya usuli bilan aniqlangan. organizmdan ajralib chiqadigan issiqlik miqdorini aniqlash uchun, odatda, hayvon yoki odam kalorimetr (devorlari orasida suv oqib turadigan kamera)ga joylashtiriladi. bunda organizmdan chiqayotgan issiqlikni suv yutadi. suv massasi va uning xarorat oʻzgarishidan qancha issiklik ajralishi bilib olinadi. agar bunday bevosita oʻlchash …

3 / 13

bo’lib, u erda suv harorati o’zgarishini o’lchash uchun termometr ishlatiladi. biroq, murakkabroq kalorimetrlarning ko’p turlari mavjud. asosiy tamoyil shundaki, yonish kamerasi tomonidan chiqarilgan issiqlik suvning haroratini o’lchanadigan darajada oshiradi. keyin harorat o’zgarishi a va b moddalar reaksiyaga kirishganda a mol moddaning entalpiya o’zgarishini hisoblash uchun ishlatilishi mumkin. amaldagi tenglama: q = cv(tf - tmen ) bu erda: q - jyullarda issiqlik miqdori cv - kalvinimetrning kelvin uchun juldagi issiqlik quvvati (j / k) tf va tmen oxirgi va dastlabki haroratdir kalorimetr tarixi. birinchi muz kalorimetrlari jozef blekning 1761 yilda kiritilgan yashirin issiqlik kontseptsiyasi asosida qurilgan. antuan lavuazye 1780 yilda kalorimetr atamasini qorni eritish uchun ishlatilgan dengiz cho’chqasining nafas olishidan foydalanadigan apparatni tavsiflash uchun ishlatgan. 1782 yilda lavuazye va pyer-simon laplas muz kalorimetrlari ustida tajriba o’tkazdilar, unda muzni eritish uchun zarur bo’lgan issiqlik kimyoviy reaktsiyalar natijasida issiqlikni o’lchash uchun ishlatilishi mumkin edi. kalorimetr ishlash sxemasi kalorimetr turlari. kalorimetrlar asl muz kalorimetrlaridan …

4 / 13

harorat o’zgarishi yonish issiqligini hisoblash uchun ishlatiladi. calvet tipidagi kalorimetr: ushbu kalorimetr turi termojuftlarning uzuklaridan ketma-ket yasalgan uch o’lchovli fluxmetr sensoriga tayanadi. ushbu kalorimetr o’lchovning aniqligini yo’qotmasdan, namunaning kattaroq hajmini va reaktsion idishni hajmini oshirishga imkon beradi. calvet tipidagi kalorimetrga c80 kalorimetrini misol qilib keltirish mumkin. doimiy bosimli kalorimetr: ushbu asbob doimiy atmosfera bosimi sharoitida eritmadagi reaktsiyaning entalpiya o’zgarishini o’lchaydi. ushbu turdagi qurilmalarning keng tarqalgan namunasi kofe-stakan kalorimetridir image1.jpeg image2.png

5 / 13

Want to read more?

Download all 13 pages for free via Telegram.

Download full file

About "kolorimetriya"

kolorometriya. moxiyati. spektroflurometriya. alanga spektrofotometriyasi va boshqalar. kolorometriya. moxiyati. spektroflurometriya. alanga spektrofotometriyasi va boshqalar. kolorimetriya (lot. color - rang va o’lchash-– metriya, ranglarni oʻlchash) - ranglarni va ular orasidagi tafovutlarni oʻlchash va miqdoriy jihatdan ifodalash usullari. mohiyati 3 asosiy rang (qizil, yashil va zangori ranglar) ning tanlangan tizimida ranglar koordinatalarini aniqlashdan iborat. bunda tekshirilayotgan rangdan farq qilmaydigan rang tanlanadi. turli fizik, kimyoviy va biologik jarayonlarda sodir boʻladigan issiklik effektlari (issiqlik miqdorlari)ni oʻlchash usullari majmui. xususan, kolorimetriya usullari bilan jismlarning issiqlik sigʻimi, fazaviy oʻtishlar issiqligi (erish, qaynash va b.), kimyoviy r...

This file contains 13 pages in PPTX format (316.0 KB). To download "kolorimetriya", click the Telegram button on the left.

Tags: kolorimetriya PPTX 13 pages Free download Telegram