hamid olimjon

DOC 68.0 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1
1662583323.doc hamid olimjon hamid olimjon reja: 1. hamid olimjonning adabiy merosi. 2. shoir merosining o`rganilishi. 3. hayot va ijod yo`li. 4. hamid olimjon lirikasining g`oyaviy-badiiy xususiyatlari. 5. o`zbek xalq og`zaki ijodi va hamid olimjonning liro-epik asarlari. 6. shoir ijodining ahamiyati. xx asrda o`zbek she`riyati an`anaviy aruz vaznidan xalq ijodi uchun xarakterli barmoq vazniga o`tganida, cho`lpon “go`zal” singari so`lim she`rlari bilan yangi o`zbek lirikasini boshlab berdi. uning barmoq vaznida yozilgan lirik she`rlarida o`zbek adabiy tilining imkoniyatlari kengligi, o`zbek she`riyatining esa shkal va vositalarga boyligini namoyish etdi. cho`lpondan keyin o`zbek lirikasining eng yaxshi namunalari uning izdoshlari tomonidan yaratildi. o`zbek lirikasi taraqqiyotiga ulkan hissa qo`shgan shoirlar orasida hamid olimjon ijodi alohida ajralib turadi. u faqat lirik shoir bo`lib qolmay, “oygul bilan baxtiyor”, “semurg`”, “zaynab bilan omon”, “roksananing ko`z yoshlari” singari dostonlari, “muqanna” she`riy tragediyasi bilan ham mashhur. u ayni paytda tarjimon va adabiyotshunos ham bo`lgan. hamid olimjon ijodi 30-yillardanoq tanqidchilar va adabiyotshunoslar e`tiborini …
2
qish kechalarida uning oygul bilan baxtiyor, tohir va zuhra, yoriltosh haqidagi ertaklarini tinglab, bolalik kezlaridayoq xalq og`zaki ijodidan bahramand bo`lib o`sgan. yosh abdulhamid 1916-yilgi jizzax qo`zg`olonini o`z ko`zi bilan ko`rgan. oradan ikki yil o`tgach, u jizzaxda ochilgan narimonov nomidagi to`liqsiz o`rta maktabga o`qishga kirdi. 1923-yili samarqanddagi o`zbek bilim yurtida tahsilni davom ettiradi. u yerda s.ayniy, a.shakuriy, hoji muin, v.l.vyatkin singari mashhur allomalardan saboq olgan bo`lajak shoir asta-sekin she`rlar mashq qila boshlaydi. 1928-yildan o`zbekiston oliy pedagogika institutining iqtisod fakultetida o`qiy boshladi. bu vaqt oralig`ida hamid olimjon talaygina she`rlar muallifiga aylanib ulgurgan edi. “ko`klam” nomli ilk she`riy to`plami, “tong shabadasi” hikoyalar to`plamlari shular jumlasidandir. 1931-yildan shoirning qaynoq ijodiy faoliyati boshlandi. “olov sochlar” (1931), “poyga”, “o`lim yovga” (1932), “daryo kechasi” (1936), “she`rlar” (1937), “o`lka”, “oygul bilan baxtiyor” (1939) va “baxt” (1940) she`riy to`plamlari, dostonlari, tarjimalari ketma-ket nashr qilinadi. 1939-yili u o`zbekiston yozuvchilar uyushmasiga mas`ul kotib etib tayinlanadi. 1944-yilning 3-iyun kungi baxtsiz tadosif hamid …
3
ning 30-yillarda yaratgan lirik asarlari orasida “baxtlar vodiysi” balladasi e`tiborga sazovor. shoirning 1932-yil ko`klamida farg`ona vodiysi bo`ylab safari taassurotlari asosida yozilgan bu asarda shoir farg`ona dalalariga kelgan ko`klam tasviri orqali sho`rolar malakatining bahorini, yangi hayot tongotarini olqishlamoqchi bo`ldi. tabiatdagi ko`klam bilan jamiyatdagi “yangilanish fasli” o`rtasida uyg`unlik ko`rdi. hamid olimjonning lirik qahramoni ona tuprog`ini ardoqlaydi, shu beshikda ulg`aygani bilan iftixor qiladi: men dunyoga kelgan kundanoq vatanim deb seni, uyg`ondim. odam baxti birgina senda bo`luriga mukammal qondim. “o`lka” she`ridan olingan mana bu to`rtlikda ham vatan haqidagi tuyg`ular samimiy. qulog`imga noming kirganda qumlik kabi tashna boqurman. sening jannat vodiylaringdan nahrlarday to`lib oqurman. “hamid olimjon sharqning eng yirik liriklaridan, -deb yozgan edi asqad muxtor. -u lirikaning kuchiga chuqur ishonch bilan qoradi, o`zining barcha janrdagi asarlarini lirikaning nafis sehri bilan sug`ordi”. ana shunday “nafis sehr bilan sug`orilgan” lirik she`rlarning katta bir qismini shoirning fuqarolik g`oyalari ulug`langan she`rlari tashkil etadi. bu she`rlarning juda ko`pchiligi hozir ham …
4
gan bir paytda xalq og`zaki ijodining davr ruhiga mos asarlari asosida hamid olimjon zamonaviy ertak-dostonlar yozishga ahd qildi. “oygul bilan baxtiyor” (1937), “semurg` yoki parizod va bunyod” (1939), “zaynab va omon” ana shunday dostonlar sirasiga kiradi. hamid olimjondek serqirra iste`dod sohibining dramaturgiyada o`z kuchini sinab ko`rmasligi mumkin emas edi. taniqli adabiyotshunos sarvar azimovning guvohlik berishicha, hamid olimjon pedakademiyada tahsil ko`rgan darvidayoq sadriddin ayniy ta`sirida muqanna qo`zg`oloni bilan qiziqib, o`zbek xalqi tarixining bu qahramonona sahifasini qunkt bilan o`rgangan. 1937-yili esa, muqanna harakatiga bag`ishlangan dramatik asar yozishga kirishib, hatto uning birinchi pardasini yozib ham tugatgan. lekin hali adabiy tajribaning yetishmasligi sababli bu ijodiy niyatini oxiriga yetkazolmagan. besh yildan so`ng yana muqanna mavzuiga qaytib, 1942-yil 31-mayda asarni to`la qo`ldan chiqardi. “muqanna” fojiasi bilan hamid olimjon sho`ro tuzumi va mamlakatini dushman changalidan himoya etishga o`zining baholi qudrat hissasini qo`shdi. lekin bugun bu asar qa`ridagi milliy mustaqillik uchun kurash g`oyasi, ona-vatanni sevish va ardoqlashga qaratilgan …
5
lib, ularni xalqimiz va madaniyatimizning qimmatbaho mulkiga aylantirdi. matn adabiyotlar: 1. olimjon h. tanlangan asarlar (3 tomlik).-t.: “badiiy adabiyot”, 1-2-tomlar, 1957-58. 2. olimjon h. asarlar (5 tomlik).-t.: “adabiyot va san`at”, 1-2-tomlar. 1970-71. 3. olimjon h. mukammal asarlar tóplami (10 tomlik).-t.: “fan”, 1-2-tomlar, 1979. 2. azimov s. hamid olimjon abadiyati.-t.: “badiiy adabiyot”, 1967. 3. yoqubov h. hamid olimjon. // o`zbek adabiyoti tarixi (3 tomlik).-t.: “fan”, 2-tom, 1971. 4. karimov n. hamid olimjonning poetik mahorati.-t.: “fan”, 1964. 5. karimov n. hamid olimjon (shoir hayoti va ijodidan lavhalar). -t.: “yosh gvardiya”, 1979.

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "hamid olimjon"

1662583323.doc hamid olimjon hamid olimjon reja: 1. hamid olimjonning adabiy merosi. 2. shoir merosining o`rganilishi. 3. hayot va ijod yo`li. 4. hamid olimjon lirikasining g`oyaviy-badiiy xususiyatlari. 5. o`zbek xalq og`zaki ijodi va hamid olimjonning liro-epik asarlari. 6. shoir ijodining ahamiyati. xx asrda o`zbek she`riyati an`anaviy aruz vaznidan xalq ijodi uchun xarakterli barmoq vazniga o`tganida, cho`lpon “go`zal” singari so`lim she`rlari bilan yangi o`zbek lirikasini boshlab berdi. uning barmoq vaznida yozilgan lirik she`rlarida o`zbek adabiy tilining imkoniyatlari kengligi, o`zbek she`riyatining esa shkal va vositalarga boyligini namoyish etdi. cho`lpondan keyin o`zbek lirikasining eng yaxshi namunalari uning izdoshlari tomonidan yaratildi. o`zbek lirikasi taraqqiyotiga ulkan hi...

DOC format, 68.0 KB. To download "hamid olimjon", click the Telegram button on the left.

Tags: hamid olimjon DOC Free download Telegram