makkajo‘hori sistematikasi va morfolgiyasi

DOCX 4 pages 17.9 KB Free download

Page preview (4 pages)

Scroll down 👇
1 / 4
mavzu: makkajo‘xori sistematikasi va morfologiyasi. makkajo‘hori qo‘ng‘irboshlilar - roaseaye- oilasiga zea mays l. turiga kiradi. bu tur 8 -ta kenja to‘rga ega. kenja turlarga bo‘lishda qo‘yidagi belgilar asos qilib olingan: a)donning qobiqligi, b) donning tashqi ko‘rinishi, v)donning tuzilishi (endospermning un yoki oynasimonligi) va boshqalar. shu belgilarga qarab makkajo‘hori quyidagi kenja turlarga bo‘linadi: 1. tishsimon- z.m. ssp.indentata sturt. 2.kremniysimon - z.m.ssp. indurata sturt. z.kraxmalli - z.m.ssp. amylaceae sturt. 4.qandli yoki shirin -z.m.ssp.saccharata sturt. 5. chatnaydigan yoki guruchsimon -z.m. ssp.everta sturt. 6. mumsimon - z.m.ssp.ceratina kulesch. 7. qobiqli - z.m. ssp.tunicata sturt. 8. cepkpaxmal-shirin -z.m.ssp.slmylacea saccharata-sturt. makkajo‘horini aytib o‘tilgan turlaridan faqat beshtasi ahamiyatga egadir (28-rasm). 1.tishsimon makkajo‘hori-doni yirik, cho‘zinchoq yassi, qorni va orqa tomoni botiq donining uchi yumaloq endospermning oynasimon qatlami donning yon tomonida bo‘lib, unsimon qavati esa donning markaz va tepa qismida joylashgan. donning ustki qismida cho‘qurcha bo‘lib, bu unsimon kraxmal-qismini oynasimon qismiga nisbatan tez ko‘rishi natijasida hosil bo‘ladi. donning rangi-oq, …
2 / 4
g shakli har xil bo‘ladi, botiq, bir oz burchaksimon, burishgan bo‘ladi, shoxsimon endospermi yaxshi rivojlangan, unsimon endospermi bo‘lmaydi. donining rangi oq, och sariq, qo‘ng‘ir. so‘tasi donining sut pishish davrida konserva tayyorlash uchun ishlatiladi. 5.chatnaydigan yoki guruchsimon makkajo‘hori doni mayda, yumaloq, bir ozbotiq donining uchi o‘tkir, oynasimon, endospermi yaxshi rivojlangan, donni bo‘tunlay to‘ldirub turadi.donining rangi asosan oq bo‘ladi, tarkibida 62-70% kraxmal va 10-15 % oqsil bo‘ladi (36-rasm). makkajo‘horining morfologik tuzilishi. boshqa donli o‘simliklarga nisbatan makkajo‘hori baquvat va mustaxkam, poyasi yirik, baland va oddiy yirik lentasimon bargi, gulto‘plamlari va donining yirikligi bilan farq qiladi. ildiz majmuasi-sochiq. ildiz, kuchli rivojlalgan, tuproqqa 1,5 m dan 3 m.gacha cho‘qurlikga ketadi. boshqa donli o‘simliklarga nisbatan makkajo‘hori poyasining yer ustki bo‘g‘inlaridan tayanch yoki havo ildizlar hosil qiladi. bu ildizlar poyaning tik ushlab turish uchun xizmat qiladi. bu ildizlar tuproqning nam bilan ta’minlanishiga qarab poyaning bir necha yer ustki bo‘g‘imlarida hosil bo‘ladi va ko‘pincha juda kuchli rivojlangan bo‘ladi. …
3 / 4
, navini erta pisharligini aniqlash mumkin. ergapishar navlarda 8 dan 12 ta barg, o‘rtapisharlarda 12-18 va kechpishar navlarda esa 18 tadan ko‘p barg bo‘ladi. gulto‘plam. makkajo‘horining gulto‘plami ikki xil bo‘ladi. birinchisi o‘simlik poyasining uchida joyiishgan ruvagsimon gulto‘plam. bu gulto‘plamda faqat otalik gullari bo‘ladi, ikkinchi gulto‘plam so‘tasimon bo‘lib, barg qo‘ltig‘ida hosil bo‘ladi va bu gulto‘plamda faqat onalik gullari bo‘ladi. shunday qilib bitta o‘simlikda otalik va onalik gulto‘plamlari alohida joylashadi. shu sababli makkajo‘xorini bir uyli alohida jinsli o‘simlik deyiladi ro‘vaksimon gulto‘plam markaziy supurgi o‘qidan va juda ko‘p yon shoxlaridan tashkil topgan, bularda boshoqchalar joylashgan. boshoqchalar ikki gulli, bittasi o‘tiruvchan (pastki) va ikkinchisi (yuqorigi) kalta o‘qcha oyoqchaga ega. boshoqcha qobiqlari keng, kam tukli, pardasimon, gul qobiqlari esa juda yupqa, tiniq pardasimon bo‘lib, uzunasiga ketgan tomirlarga ega, har bir gulda uchta otalik bo‘ladi. so‘tasimon gulto‘plam, har xil shaklda, ko‘pincha silindrsimon yoki konussimon, kalta oyoqchasi bilan barg qo‘ltig‘ida joylashadi. tashqi tomonidan uni o‘zgargan barg shapalog‘idan …
4 / 4
og‘izchalari so‘taning kataklaridan dasta tuk shaklida tashqariga chiqadi va otalik changlari bilan changlanadi.onalik og‘izchalari tukli va shirali bo‘lganligi uchun ularga otalik changlari yaxshi yopishadi. mevasi don - uch qismdan: don qobig‘i, mo‘rtak va endospermdan iborat. donnnig hamma qismini parda (qobiq) o‘rab turadi. pardaning rangi makkajo‘xori naviga qarab har xil bo‘ladi: oq, sariq, qung‘ir qora rangda bo‘ladi. qobiqni ostida endosperm joylashadi, u donning 82-85% qismini egallaydi. endospermning yuqori qavati aleyron qavati deyilib, u aleyron donachalaridan iborat. aleyron qavatidan keyin endospermning o‘zi joylashadi va u ikki xil: shoxsimon (oynasimon) va unsimon bo‘lishi mumkin. shoxsimon endosperm juda zich, tiniq kraxmal donachalaridan tashkil topgan, uni zich kraxmal qavati o‘rab turadi. donsimonida shoxsimon endosperm shishasimon bo‘lib ko‘rinadi. unsimon endosperm yumshoq, tiniq, bo‘lmagan kraxmal donachalaridan tashkil topgan, uni yupqa oqsil qavati o‘rab turadi. donnning ostki qismida mo‘rtak joylashadi, mo‘rtak esa donning hamma qismidan 10-15 % ini tashkil qiladi. makkajo‘horini navlari va duragaylarining tashqi morfologik belgilariga qarab …

Want to read more?

Download all 4 pages for free via Telegram.

Download full file

About "makkajo‘hori sistematikasi va morfolgiyasi"

mavzu: makkajo‘xori sistematikasi va morfologiyasi. makkajo‘hori qo‘ng‘irboshlilar - roaseaye- oilasiga zea mays l. turiga kiradi. bu tur 8 -ta kenja to‘rga ega. kenja turlarga bo‘lishda qo‘yidagi belgilar asos qilib olingan: a)donning qobiqligi, b) donning tashqi ko‘rinishi, v)donning tuzilishi (endospermning un yoki oynasimonligi) va boshqalar. shu belgilarga qarab makkajo‘hori quyidagi kenja turlarga bo‘linadi: 1. tishsimon- z.m. ssp.indentata sturt. 2.kremniysimon - z.m.ssp. indurata sturt. z.kraxmalli - z.m.ssp. amylaceae sturt. 4.qandli yoki shirin -z.m.ssp.saccharata sturt. 5. chatnaydigan yoki guruchsimon -z.m. ssp.everta sturt. 6. mumsimon - z.m.ssp.ceratina kulesch. 7. qobiqli - z.m. ssp.tunicata sturt. 8. cepkpaxmal-shirin -z.m.ssp.slmylacea saccharata-sturt. makkajo‘horini ayti...

This file contains 4 pages in DOCX format (17.9 KB). To download "makkajo‘hori sistematikasi va morfolgiyasi", click the Telegram button on the left.

Tags: makkajo‘hori sistematikasi va m… DOCX 4 pages Free download Telegram