iqtisodiy sohalarda axborot komplekslari o’rtasida o’zaro integratsiyasi

DOCX 8 pages 808.4 KB Free download

8 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 808.4 KB

File type DOCX

Pages 8

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 8

amaliy mashg’ulot №5 mavzu: iqtisodiy sohalarda axborot komplekslari o’rtasida o’zaro integratsiyasi. maqsad: iqtisodiy sohalarda axborot komplekslari o’rtasida o’zaro integratsiyasi tushunchalarni shakllantirish. uskunalar: kompyuter dasturiy ta'minot: kompyuter dasturlari amaliy ishlarni bajarish: nazariy ma’lumot korxonaning zamonaviy axborot-kommunikatsiya tizimi zamonaviy axborot texnologiyalarining ishlashi, biznes maqsadlarini ro‘yobga chiqarish uchun integratsiya muhiti hisoblanadi. bitta axborot tizimi doirasida turli boshqaruv funksiyalarini avtomatlashtiruvchi va boshqaruvning turli bosqichlaridagi qaror qabul qilish jarayonida tayyorgarlik bosqichida faol qo‘llanuvchi o‘nlab atlar ishlatilishi mumkin. (3.1.1-rasm). shu munosabat bilan bugungi kunda ichki bozomi ishlab chiqish va joriy etishda ikkita asosiy yo‘nalish hukmronlik qilmoqda. birinchisi, masalan, korxona avtomatlashtirish tizimini faqat о z faoliyatining ayrim sohalarida tanlangan ( “lokustli”) avtomatlashtirish bilan ta ’minlab va keyinchalik ulami umumiy tizimga birlashtirishni taklif etib joriy etishga harakat qiladi. garchi, bu yo‘l, bir qarashda, kam xarajatdek ko‘rinsa-da, bu kabi tizimlami amalga oshirish tajribasi shunga o‘xshash loyihalarda minimal xarajatlar ko‘pincha eng kam daromadga aylanishini ko‘rsatdi yoki umuman kutilgan natijani keltirib …

2 / 8

• korxonaning asosiy texnologik jarayonlarini avtomatlashtirish va axborot bilan ta’minlash. 3.1.2 -rasmda korxona boshqaruvida integratsiyalashgan tizimni apparat kommunikativ amalga oshirishning umumiy sxemasi ko‘rsatilgan1. 3 .1 .1-rasm. turli yechimlarni qoiiab-quvvatlovchi axborot tizim osti kategoriyalari lokustli avtomatlashtirishda korxona faoliyatining haqiqiy manzarasini ko‘rishning deyarli imkoni yo‘q. shunday ekan, uning faoliyatini va shunga mos moliyaviy ko‘rsatkichlarini rejalashtirish imkonsiz hamda hech qanday asoslanmagan. “lokustli” axborot muhitining natijasi uni tashkil etuvchi ishlar samarasining pastligi, qo‘llabquwatlash, ekspluatatsiya va rivojlantirishga xarajatlaming oshishi, biznes-jarayonlami kerakli darajada talab etiladigan axborot hisoblash va analitik qoilab-quvvatlash bilan ta’minlashning imkoni yo‘qligidir. 3.1.2-rasm. korxona boshqaruvini integrallashgan tizimini tashkil qiluvchi apparat-kommunikatsion sxemasi integratsiya format va ma’lumotlar bazasi, dasturiy ta’minot va tarmoq qurilmalari, foydalanuvchi interfeyslari, hujjatlami yuritish shakli va shabloni, dasturiy ilovalar va hokazolar darajasida amalga oshirilishi mumkin. bunday integratsiyaning foydalari aniq. u: aw al bajarilgan investitsiyalami saqlashga; kompaniya ta’sirining axborot sohasini qo‘llab-quvvatlash va rivojlantirishdagi vaqt va moliyaviy xarajatlarini kamaytirish; muayyan vazifalami hal qilish uchun alohida …

3 / 8

ushbu tuzilishi ishlab chiqarish va boshqaruv faoliyatining barcha qatnashchilari himoyalangan o‘zaro axborot almashinuvini ta’minlaydi, shuningdek, lavozim majburiyatlari ierarxiyasi va ma’lumotlarga kirish darajasiga muvofiq ulaming axborotga bo‘lgan talabini qondiradi. 3.1.3-rasmda, yuqori texnologiyali ishlab chiqarish korxonasida integratsiyalangan axborot muhitini yaratish uchun quyidagi komponentlami o‘z ichiga olgan asos misol tariqasida ko‘rsatilgan: • telekommunikatsiya muhiti, kommunikatsion dasturiy ta’minot (dt), xodimlaming jamoaviy ishini tashkil etish vositalari (group- ware); • axborot resurslari, axborot va dastur tizimlari: • elektron hujjat yuritish bilan dt boshqaruv; • fan sohalarini axborot bilan ta’minlash dt; • axborotni tezkor tahlil qilish va qabul qilingan qaromi qo'llab quvatlash dt; • loyihalami boshqarish dt; o‘matilgan uskunalar va boshqa mahsulotlar (masalan, cad/cam/ cae/pdm-tizimlar, shaxsiy boshqaruv dt va boshqalar); • axborot muhitining ishlashi va rivojlanishini ta’minlaydigan tashkiliy inffatuzilma; • axborot muhiti mutaxassislari va foydalanuvchilami tayyorlash va qayta tayyorlash tizimi. bunda axborot texnikasi va texnologiyasining aniq imkoniyatlarini inson salohiyatini sezilarli darajada oshiradigan, biroq ulardan foydalanishda mas’uliyatni yo‘qotmaydigan …

4 / 8

3.1.4-rasmda ma’lumotlar integratsiyasining an’anaviy sxemasi ko‘rsatilgan. buning uchun standart interfeyslar va protokollardan, masalan, sql va jdbc/odbc, shuningdek, ma’lumotlar relyatsiya bazasining turli uskunalaridan (relational database — rd) foydalaniladi; mufassal depozitlar — artefaktlar va loyihalash obyektlari haqida ma’lumot saqlovchi “ustiga qurilgan” ma’lumotlar bazasi; meta ma’lumotlaming koplab lug‘aviy ma’nosi1 (transparent repository — tr); ma’lumotlarni zamonaviy saqlash joyi va fabrikasi (data warehouse, data factory — dw, df). integratsiya texnologiyasining oxirgi ko’rimshi, odatda, yirik kompaniyalarda va ishlab chiqarish birlashmalarida qo‘llanadi. bu texnologiyalar ma’lumotlami saqlash va qo‘llash uchun foydalanuvchiga yagona qulay muhitni yaratadi. quyida axborotdan jamoaviy foydalanish tizimi haqida batafsil ma’lumot berilgan. 3.1.4. -rasm. integrallashgan ma’lumotlar sxemasi lismoniy, dasturiy va foydalanuvchi interfeyslari darajasidagi integratsiya. integratsiyaning bu turi “lokustli integratsiya”ning ko‘rinishlaridan biri sifatida turli ishlab chiqaruvchi tomonidan turli vaqtda yozilgan chala dasturiy ilovalami birlashtirishga, o‘xshash bir butunlikka keltirishga harakat qilinganda boshlandi. dastur “har bir kishi har bir kishi bilan” tamoyiliga bo‘yicha birlashtirildi, natijada esa, ularning o‘zaro munosabati …

5 / 8

programming interface). birlashtirilgan interfeyslar, masalan, posix xalqaro standartlar oilasi asosida ishlab chiqilgan, bunday holatda ko‘pincha quyidagi algoritm qo‘llanadi: ma’iumotlami qayta ishlash qatlamini unga bog‘liq vizualizatsiya shaklidan ajratadi va amaliy funksiyalarga yaxshi hujjatlashtirilgan dasturiy interfeys ko‘rinishida dasturiy kirishni rasmiylashtirib, uchinchi avlod tillaridan (3gl) birida amaliy biznes mantig‘ini tatbiq etadi (3.1.5-rasm). funksional-amaliy va tashkiliy darajadagi integratsiya. integratsiyaning bu turi oqimlami qayta taqsimlash bilan makrofimksiyalarda bir xil turdagi o£xshash funksiyalar qatorini birlashtirishni taklif etadi; m a’lumotlar va boshqaruv, shuningdek, amalga oshirish resurslari va mexanizmlari. bu ко‘pincha tashkiliy tuzilmalami, biznes jarayonlami va mos ravishda ularning axborot va hujjatlar bilan ta’minlanish sxemasini qayta tuzishni talab etadi. bunday integratsiyaning foydasi ham aniq - jarayonlar yanada oshkora, boshqariladigan va kam xarajatli bo‘ladi. bundan tashqari, xizmat ko‘rsatiladigan shaxslar, hujjatlarni shakllantirishda xatolar soni va hokazolar kamayadi. biroq, bunday turdagi integratsiya jarayonlar tarmog‘ini sezilarli darajada qayta qurish va to‘liq qayta tiklashni talab etadi, bu esa yirik xavflar bilan bogiiq. ko‘pincha …

Want to read more?

Download all 8 pages for free via Telegram.

Download full file

About "iqtisodiy sohalarda axborot komplekslari o’rtasida o’zaro integratsiyasi"

amaliy mashg’ulot №5 mavzu: iqtisodiy sohalarda axborot komplekslari o’rtasida o’zaro integratsiyasi. maqsad: iqtisodiy sohalarda axborot komplekslari o’rtasida o’zaro integratsiyasi tushunchalarni shakllantirish. uskunalar: kompyuter dasturiy ta'minot: kompyuter dasturlari amaliy ishlarni bajarish: nazariy ma’lumot korxonaning zamonaviy axborot-kommunikatsiya tizimi zamonaviy axborot texnologiyalarining ishlashi, biznes maqsadlarini ro‘yobga chiqarish uchun integratsiya muhiti hisoblanadi. bitta axborot tizimi doirasida turli boshqaruv funksiyalarini avtomatlashtiruvchi va boshqaruvning turli bosqichlaridagi qaror qabul qilish jarayonida tayyorgarlik bosqichida faol qo‘llanuvchi o‘nlab atlar ishlatilishi mumkin. (3.1.1-rasm). shu munosabat bilan bugungi kunda ichki bozomi ishlab chiqish v...

This file contains 8 pages in DOCX format (808.4 KB). To download "iqtisodiy sohalarda axborot komplekslari o’rtasida o’zaro integratsiyasi", click the Telegram button on the left.

Tags: iqtisodiy sohalarda axborot kom… DOCX 8 pages Free download Telegram