tashqi savdoni tartibga solishning tarif metodlari

DOCX 15 pages 698.8 KB Free download

15 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 698.8 KB

File type DOCX

Pages 15

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 15

4- mavzu. tashqi savdoni tartibga solishning tarif metodlari 4.1. tashqi savdoni tartibga solish zaruriyati va tashqi savdo siyosati 4.2. bojxona tarifining turlari va hisoblash usullari 4.3. tarif stavkalarining katta va kichik mamlakatlar iqtisodiyotiga ta’siri hamda ularni qо‘llashning jahon tajribalari 4.4. tarif siyosatining afzalliklari, kamchiliklari va zamonaviy tendensiyalari kirish jahon xо‘jaligida tashqi savdoni tartibga solishning tarif metodlaridan foydalangan holda davlatlar tashqi savdo aloqalarini qaytadan tashkil etish, ayrim tarmoq va sohalarda tarkibiy о‘zgarishlarni chuqurlashtirish zarurati borligi ham ayon bо‘lmoqda. natijada, keyingi yillarda global va mintaqaviy darajada dunyo tashqi savdosida yangi yо‘nalishlarda siljishlar rо‘y bermoqda. davlatlarning tashqi savdo strategiyalarida ham tub о‘zgarishlar namoyon bо‘lmoqda. о‘zbekiston respublikasi tashqi savdo vazirligi, avvalo, tashqi savdo sohasida davlat siyosatini shakllantirish va amalga oshirish hamda tashqi savdo faoliyatini tartibga solish sohasida davlat boshqaruvi organlari ishini muvofiqlashtiradi. shuningdek, ushbu vazirlik о‘z vakolatlari doirasida qabul qilingan va meyoriy-huquqiy xarakterga ega bо‘lgan qarorlari davlat va xо‘jalik boshqaruvi organlari, mahalliy davlat hokimiyati …

2 / 15

rlaridan biri import о‘rnini qoplash siyosati hisoblanib, bu siyosat kо‘pchilik mamlakatlar iqtisodiyotining sanoatlashishida katta rol о‘ynagan. tashqi savdo siyosati asosida mumkin qadar qulaylik yaratish rejimi yotadi. tashqi savdo siyosati milliy, ikki tomonlama, hududiy, xalqaro darajalarda amalga oshiriladi. qayd etib о‘tilgan har bir daraja о‘z xususiyatlariga ega. erkin savdo munosabatlari, talab va taklif asosida rivojlanadigan erkin savdo davlatning eng kam aralashuvi siyosatini aks ettiradi. proteksionizm – tarif va notarif instrumentlarni qо‘llash yо‘li bilan ikki bozorni xorijiy raqobatchilardan himoya qiluvchi davlat siyosatidir. 4.1-rasm. tashqi savdo siyosati turlari qaysi siyosat afzal, degan savol iqtisodchilarning doimiy bahslashuviga olib keladi. milliy sanoat rivojlanishiga imkon beruvchi proteksionizm afzalmi yoki milliy ishlab chiqarish ustuvorliklarini xalqaro ustuvorliklar bilan qiyosiy taqqoslash imkonini beruvchi savdo erkinligimi? tarixning turli davrlarida tashqi savdo amaliyoti goh u tomonga, goh bu tomonga qayishib kelgan. tо‘g‘ri, u hech qachon ekstremal shakllardan birontasini qabul qilmagan. xx asrning 70-yillarning boshidan teskari tamoyil kо‘zga tashlandi – mamlakatlar о‘z …

3 / 15

shiriladi. savdo siyosati doirasida iqtisodiy, siyosiy, ma’muriy, tashkiliy, huquqiy va boshqa masalalar uzviy bog‘lanib ketadi. xalqaro iqtisodiyot, asosan, savdo siyosati choralarini qо‘llashning iqtisodiy shart-sharoit va oqibatlarini о‘rganib, huquqiy va tashkiliy masalalarni ixtisoslashgan fan tarmoqlari, chunonchi, xalqaro savdo huquqi, xalqaro marketing kabilarni kо‘rib chiqish uchun qoldiradi. xalqaro savdoning davlat boshqaruvi instrumentlari о‘z xususiyatiga kо‘ra, tarif – bojxona tarifini qо‘llashga asoslangan va notarif – boshqa barcha usullarga bо‘linadi. boshqaruvning notarif usullari miqdoriy va yashirin proteksionizm usullariga bо‘linadi. savdo siyosatining alohida instrumentlari kо‘pincha importni cheklash yoki eksportni rag‘batlantirish zarurati tug‘ilganda qо‘llaniladi. davlatning xalqaro savdo sohasidagi asosiy vazifasi – mamlakat eksportyorlariga о‘z mahsulotlarini iloji boricha qо‘proq miqdorda xorijga eksport qilishda yordam berish, ularning tovarlarini tashqi bozorda yanada raqobatbardosh qilishdir. mamlakat ichkarisida xorijiy tovarlarga talabni kuchaytirish, importni cheklash ham uning vazifasiga kiradi. dunyoning turli mamlakatlari о‘z savdo siyosatlarini amalga oshirish uchun turli dastaklardan foydalanadilar. bir sо‘z bilan aytganda, mamlakat xalqaro savdo siyosatining u yoki bu …

4 / 15

kreditlash eksport demping eksport 4.1 savol va topshiriqlar 1. tashqi savdoni tartibga solish zaruriyati nimalardan iborat? 2. tashqi savdo siyosati nima va uning qanday shakllari mavjud? 3. tashqi savdo siyosatining yо‘nalishlari va dastaklari nimalardan iborat? 4.2. bojxona tarifining turlari va hisoblash usullari tashqi savdoni tartibga solishda hukumat tarif va notarif dastaklarni qо‘llaydi hamda ushbu dastaklarning amaliy qо‘llanilishini davlat yoki jamoat tashkilotlari ta’minlaydi. tariflar bojxona tariflariga asoslangan dastaklar bо‘lsa, notarif dastaklar qolgan hamma dastaklarni о‘z ichiga oladi. 4.4-rasm. bojxona bojlarining guruhlanishi savdo siyosatining asosiy dastagi, bu – bojxona tarifidir. bojxona tarifiga turli xil ta’riflar berilgan, ammo fikrimizcha, ular orasida eng tо‘g‘risi quyidagicha: «bojxona tarifi, bu – mahsulot bojxona chegarasidan olib о‘tilayotganda tо‘lanishi kerak bо‘lgan bojxona bojlari haqidagi umumiy ma’lumotdir». bojxona boji mahsulotni import yoki eksport qilganda bojxona xodimlari tomonidan undiriladigan majburiy tо‘lovdir. bojxona boji quyidagi vazifalarni bajaradi: ♦ fiskal – davlat byudjetiga kelib tushuvchi tushumlardan biri bojxona bojidir; ♦ proteksionistik (himoya …

5 / 15

dudini kesib о‘tuvchi tovarlardan undiriladi. 3. xarakteriga kо‘ra: ■ davriy – davriy mahsulotlar (asosan, qishloq xо‘jalik mahsulotlari) ning xalqaro savdosini tartibga solishning joriy dastagi bо‘lgan bojlar; ■ dempingga qarshi – mamlakat hududiga о‘zining haqiqiy narxidan past narxda tovar olib kirilishi natijasida milliy ishlab chiqaruvchilarga zarar yetkazilsa, bu mahsulot importidan undiriladigan boj; ■ kompensatsion – import qilinadigan mahsulotni ishlab chiqarishda bevosita yoki bilvosita subsidiyalar qо‘llanilgan bо‘lsa va, buning natijasida, milliy ishlab chiqaruvchilarga zarar keltirilayotgan bо‘lsa, qо‘llaniladigan boj. 4. kelib chiqishiga kо‘ra: ■ avtonom – davlat boshqa davlatlar bilan kelishib о‘tirmasdan joriy qilingan bir tomonlama bojlar; ■ konvension – ikki yoki kо‘p tomonlama kelishuv asosida joriy qilinuvchi bojlar; ■ preferensial – sanoat jihatidan rivojlangan mamlakatlar rivojlanayotgan mamlakatlardan import qilinadigan tovarlardan undiriladigan chegirmali bojlar. 5. stavka turiga kо‘ra: ■ doimiy – shart-sharoit о‘zgarsa ham о‘zgarmasdan turadigan boj; ■ о‘zgaruvchan – hukumat tomonidan belgilab qо‘yilgan hollarda о‘zgarib turuvchi bojdir. 6. hisoblash usuliga kо‘ra: ■ …

Want to read more?

Download all 15 pages for free via Telegram.

Download full file

About "tashqi savdoni tartibga solishning tarif metodlari"

4- mavzu. tashqi savdoni tartibga solishning tarif metodlari 4.1. tashqi savdoni tartibga solish zaruriyati va tashqi savdo siyosati 4.2. bojxona tarifining turlari va hisoblash usullari 4.3. tarif stavkalarining katta va kichik mamlakatlar iqtisodiyotiga ta’siri hamda ularni qо‘llashning jahon tajribalari 4.4. tarif siyosatining afzalliklari, kamchiliklari va zamonaviy tendensiyalari kirish jahon xо‘jaligida tashqi savdoni tartibga solishning tarif metodlaridan foydalangan holda davlatlar tashqi savdo aloqalarini qaytadan tashkil etish, ayrim tarmoq va sohalarda tarkibiy о‘zgarishlarni chuqurlashtirish zarurati borligi ham ayon bо‘lmoqda. natijada, keyingi yillarda global va mintaqaviy darajada dunyo tashqi savdosida yangi yо‘nalishlarda siljishlar rо‘y bermoqda. davlatlarning tashqi savd...

This file contains 15 pages in DOCX format (698.8 KB). To download "tashqi savdoni tartibga solishning tarif metodlari", click the Telegram button on the left.

Tags: tashqi savdoni tartibga solishn… DOCX 15 pages Free download Telegram