ёруғликнинг квант тизим томонидан ютилиши ва нурланиши

DOC 96.5 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1
1447860237_62329.doc r ò ¥ ÷ ø ö ç è æ h + = = 0 8 2 2 p n n r r e d u d ® ® ( ) ( ) ï þ ï ý ü b = b = n r n r 21 21 12 12 w w ( ) t - n = n k i i g i e exp 0 ( ) ( ) [ ] t - - = n n k g g / 1 2 exp 1 2 1 2 e e ( ) ( ) n r n r 21 21 12 1 2 b + a b = n n ( ) 1 1 exp 21 2 12 1 21 21 - ú ú û ù ê ê ë é - ÷ ÷ ø ö ç ç è æ t b b b a = k o h …
2
электр ҳамда магнит кучланганликларидир. электромагнит тўлқинларнинг модда билан ўзаро таъсирла-шувининг табиати ва эффективлиги электромагнит тўлқин оқи-мининг зичлигига ёки i интенсивлигига боғлиқ бўлади. электро-магнит тўлқиннинг электр майдон кучланганлиги е унинг интен-сивлиги i билан қуйидаги е( (4( i(c)1(2 (3) муносабат орқали боғланган. геометрик оптика нуқтаи назардан ёруғликни бир жинсли муҳитда с тезлик билан тарқалаётган ёруғлик фотонлари (заррачалари) оқимидан иборат деб қараш мумкин. фотонларнинг энергияси уларнинг частотасига боғлиқ бўлади ва (ф ( h( (4) ифода билан аниқланади. бу ерда h-планк доимийси бўлиб, қиймати 6,62(10-34 ж(с. ушбу маънода монохраматик ёруғликнинг интенсив-лиги фотонларнинг ҳажмий nф концентрацияси ва энергияси орқали белгиланиши мумкин, яъни i ( h(((nф(с (5) йигирманчи асрнинг бошида термодинамик мувозанатли системалар нурланишининг спектрал зичлигини тушинтириш йўллари номаълум эди. классик термодинамика асосида рэлей-жинслар томонидан чиқарилган (((8((2k((c3 (6) формула эса спектрал ((() зичликнинг частотага боғлиқлигини фақат катта тўлқин узунликларда, яъни h((( k( шарт бажарилганда модданинг электромагнит нурланиш жараёнини тўғри тушунтириб берар эди. бу ерда k(1,38(10-23ж( к …
3
таъсирида, мажбурий ўтишлари рўй бериши мумкин. бу мажбурий ўтишда зарра чиқарган электромагнит нурланишнинг параметрлари уни мажбурловчи электромагнит нурланишнинг параметрлари билан айнан бир хил бўлади. ушбу жараёнда квант тизимлар томонидан чиқарилаётган нурланишнинг когерентлик хусусияти пайдо бўлади. квант тизимнинг икки (1 ва (2 энергетик 1-расм. икки сатҳли квант тизимда зарраларнинг бир сатҳдан иккинчи сатҳга нурланишли (а, б, в) ва нурланишсиз (г, д) ўтишлари. ҳолатларидаги зарраларнинг турли хил ўтишлари 1-расмда кўрсатилган. 2. зарраларнинг бир энергетик сатҳдан-иккинчи энергетик сатҳга спонтан ўтишлари авваламбор ғалаёнлантирилган зарра юқори энергияли сатҳдан қуйи энергияли сатҳга ўз-ўзидан, яъни спонтан нурланиш бериб ўтиши мумкин. спонтан нурланиш квант табиатга эга. квант механика қоидаларига биноан атом ёки молекула юқори (яъни ғалаёнлантирилган) сатҳда чексиз узоқ вақт бўла олмайди. зарранинг юқори энергетик сатҳдан, қуйи энергетик сатҳга бирлик вақт давомида а21 ўтиш эҳтимоллигига боғлиқ ҳолда, ғалаёнлантирилган зарра юқори сатҳдан чекли тезлик билан бор постулатига асосан h(о( (2-(1 (8) спонтан нурланиш бериб ўтиши мумкин. ушбу ўтишни схематик …
4
ҳам бир хил бўлгани учун ушбу квантларга тегишли электромагнит тўлқинлар ўзаро фаза бўйича боғланмаган ва ихтиёрий қутбланишга эга. 3. зарраларнинг бир энергетик сатҳдан-иккинчи энергетик сатҳга нурланишсиз ўтишлари алоҳида зарраларнинг спонтан ўтишларидан фарқли ўлароқ, зарраларнинг бир сатҳдан иккинчисига нурланишсиз ўтишлари учун ўзаро таъсирлашувчи а-зарра билан бошқа в зарранинг бўлиши шарт. айнан шундай ўзаро таъсирлашувларда зарра 1-ҳолатдан 2-ҳолатга ёки 2-ҳолатдан 1-ҳолатга ёруғлик квантини нурламай ёки ёруғлик кванти таъсирисиз ўтади. зарранинг бошқа зарра билан тўқнашуви натижасида ғалаёнлантирилган ҳолатга ўтиш жараёни (1г-расм) (u(-(( кинетик энергия сарф бўлади ва қуйидаги а(1) (( (((((( (12) ифодада кўрсатилгандек равишда рўй беради. тўқнашувлар натижасидаги релаксация жараёнида ғалаён-ланган зарранинг энергияси тўқнашуви зарраларнинг илгариланма энергиясига ёки в заррани ғалаёнлантиришга сарф бўлиши мумкин. ушбу жараён қуйидаги а(2) (( ((1(((((u (13) кўринишда рўй бериши мумкин. 4. зарраларнинг бир энергетик сатҳдан-иккинчи энергетик сатҳга мажбурий ўтишлари зарраларнинг бир сатҳдан иккинчи сатҳга мажбурий ўтишлари а. эйнштейннинг гипотезасига биноан фақат 8 ифодадаги шартни қаноатлантирувчи электромагнит резонанс …
5
ирлик вақт ичидаги w12 ва w21 мажбурий ўтиш эҳтимолликлари резонанс квантларнинг ҳажмий np зичлигига, ёки бошқача қилиб айтганда ташқи электромагнит майдоннинг спектрал зичлигига пропорционалдир, яъни (16) бу ерда в12 ва в21-эйнштейннинг мос равишда мажбурий ютилиш ва нурланишлар учун коэффициентлари. заррани юқори энергетик сатҳдан қуйи энергетик сатҳга мажбурий ўтишдаги электромагнит квант нурланиши уни мажбурловчи электромагнит нурланиши квантига айнан ўхшашдир, яъни частоталари, фазалари, қутбланиш текисликлари, тарқалиши йўналишлари бир хил. 5. мувозанатли ҳолат ва эйнштейн коэффициентларининг ўзаро боғлиқлиги зарраларнинг бир энергетик сатҳдан бошқасига нурланишсиз ўтишларини эътиборга олмаган ҳолда мажбурий ва спонтан ўтишларнинг ўзаро боғлиқлигини аниқлайлик. а. эйнштейн кўрсатгандек, т ҳароратда (1 ва (2 энергияли зарраларнинг мувозанат ҳолатларда бўлиши мумкин бўлган тўпламини кўрайлик. зарра бу ҳолатларининг биридан иккинчисига ўтишида h(о((2-(1 энергияли электромагнит квантини ютади ёки чиқаради. термодинамик мувозанат ҳолатида зарралар сонининг энер-гетик сатҳлар бўйича тақсимоти больцманнинг қуйидаги (17) қонуни билан белгиланади. бу ерда gi-энергетик сатҳнинг статистик вазни ёки айниганлик коэффициенти бўлиб, у (i энергияга …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "ёруғликнинг квант тизим томонидан ютилиши ва нурланиши"

1447860237_62329.doc r ò ¥ ÷ ø ö ç è æ h + = = 0 8 2 2 p n n r r e d u d ® ® ( ) ( ) ï þ ï ý ü b = b = n r n r 21 21 12 12 w w ( ) t - n = n k i i g i e exp 0 ( ) ( ) [ ] t - - = n n k g g / 1 2 exp 1 2 1 2 e e ( ) ( ) n r n r 21 21 12 1 2 b + a b = n n ( ) 1 1 exp 21 2 12 …

DOC format, 96.5 KB. To download "ёруғликнинг квант тизим томонидан ютилиши ва нурланиши", click the Telegram button on the left.